فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

پیش­بینی دقیق و به‌موقع پدیده‌های همرفتی به‌عنوان یک چالش در مراکز عملیاتی پیش­بینی وضع‌هوا محسوب می‌شود. با توجه به این‌که این پدیده‌ها در بیشتر موارد، به‌طور دقیق توسط مدل‌های عددی با پیکربندی مر‌سوم قابل پیش‌بینی نیستند، کنون‌بینی آنها با استفاده از داده‌های ماهواره‌ای از اهمیت شایانی برخوردار است. در این بین ماهواره‌های زمین‌ایستا به‌عنوان ابزار بسیار کارآمد برای شناسایی مناطق مستعد آغازش پدیده‌های همرفتی شناخته شده‌اند.     در این مقاله تلاش شده است تا با استفاده از داده‌های ماهواره زمین‌ایستای Meteosat8، الگوریتمی ارائه شود تا مناطق مستعد آغازش همرفت از نظر زمان و محل تشکیل، شناسایی و در جهت تقویت و بهبود صدور هشدارهای بهنگام، به‌صورت خیلی کوتاه‌‌مدت پیش‌بینی شود. این‌کار با مطالعه بر روی رویدادهای همرفتی رخ داده در ساعات روز و شب فصل‌های بهار و تابستان سال 1397 در محدوده استان تهران انجام شده است. الگوریتم حاضر بر اساس انتخاب 22 میدان با استفاده از دمای درخشندگی باندهای فروسرخ، بازتاب باندهای مرئی و نزدیک به فروسرخ، همراه با تفاضل و روند تغییرات 15 و 30 دقیقه‌ای آنها انجام شده است. این میدان‌ها بیانگر آهنگ رشد، شدت فراهنج‌ها و ضخامت نوری ابرها همراه با ارتفاع، فاز و شعاع موثر قطرک‌های قله آنها هستند. نتایج نشان می‌دهد که با به‌کارگیری این الگوریتم، درصد احتمال تشخیص و درصد پیش‌بینی‌های صحیح به‌ترتیب برابر 62 و 79 درصد بوده است.