گزارش حسابرس و حقالزحمه حسابرسی: نقش راهبردهای کسبوکار
نویسندگان
1 کارشناس ارشد، گروه حسابداری، مؤسسه آموزش عالی حکیم نظامی قوچان، ایران
2 استادیار، گروه مدیریت، دانشکده علوم اداری و اقتصاد، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران.
3 استادیار، گروه حسابداری، دانشکده علوم اداری و اقتصاد، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران.
doi
10.22059/acctgrev.2020.268154.1008027چکیده
هدف: هدف اصلی این پژوهش، بررسی ارتباط بین نوع راهبرد کسبوکار شرکت با گزارش حسابرس (نوع اظهار نظر و تعداد بندهای گزارش حسابرس) و حقالزحمه حسابرسی با تأکید بر دو راهبرد تهاجمی و تدافعی است. روش: برای دستیابی به هدف پژوهش، 127 شرکت پذیرفتهشده در بورس اوراق بهادار تهران، طی سالهای 1390 تا 1396 انتخاب شدند. آزمون فرضیههای پژوهش بر مبنای رگرسیون خطی چندگانه و رگرسیون لاجیت انجام شده است. یافتهها: یافتههای پژوهش نشان داد که بین راهبرد تهاجمی (آیندهنگر) و گزارش حسابرسی تعدیلنشده (مقبول) ارتباط منفی و معناداری برقرار است. در واقع، احتمال صدور گزارش حسابرسی تعدیلشده (مشروط، مردود و عدم اظهار نظر) در شرکتهای با راهبرد تهاجمی (آیندهنگر) بیشتر است. از طرفی، بین راهبرد تدافعی و گزارش حسابرسی تعدیلنشده (مقبول) ارتباط مثبت و معناداری وجود دارد، یعنی احتمال صدور گزارش حسابرسی تعدیلشده (مشروط، مردود و عدم اظهار نظر) در شرکتهای با راهبرد تدافعی کمتر است. همچنین ارتباط مثبت و معناداری بین راهبرد تهاجمی (آیندهنگر) و تعداد بندهای شرط گزارش حسابرسی مشاهده شد؛ اما ارتباط میان راهبرد تدافعی و تعداد بندهای شرط گزارش حسابرسی منفی و معنادار بود. علاوهبر این، ارتباط مثبت و معنادار بین راهبرد تهاجمی (آیندهنگر) و حقالزحمه حسابرسی به تأیید رسید و بین راهبرد تدافعی و حقالزحمه حسابرسی، ارتباط منفی و معناداری مشاهده شد. نتیجهگیری: یافتههای این پژوهش نشان میدهد که راهبردهای کسبوکار، یکی از عواملی است که حسابرسان آن را در راهبردهای صدور گزارش حسابرسی و تعیین حقالزحمه خودشان در نظر میگیرند. این یافته میتواند برای حسابرسان و مدیران شرکتها، مفید واقع شود.