بررسی وجودشناختی صفات الهی از دیدگاه ابنسینا همراه با نقد ملاصدرا
نویسندگان
1 دانشگاه قم
2 دانشگاه فردوسی مشهد
doi
چکیده
خداوند و صفات او مهمترین مسألهای است که فکر بشر را به خود مشغول نموده است؛ گواه بر این مدعا آثار فیلسوفان و متکلمان در طول تاریخ اندیشه بشر است. ابنسینا از مشاهیر حکمت مشا با نگاهی واقعگرا و برآمده از متن هستی کوشیده است تصویری دقیقتر از ذات و صفات خداوند ارائه نماید و بر شناخت هرچه بیشتر خالق هستی و زیبایی و اطلاق آن صحه گذارد. بررسی تقسیم صفات، عینیت صفات با ذات و تکثر و ترادف صفات در جای جای آثار گستردۀ ابنسینا روشن میسازد که ابنسینا هم تکثر و هم ترادف صفات را مطرح نموده است و طرح تکثر صفات بیانگر نظر دقیق او و ارائۀ ترادف صفات نمایانگر دیدگاه دقیقتر وی است و هر دو تبیین ابنسینا از این ادعای ملاصدرا که ترادف صفات موجب تعطیل میگردد مبری است؛ چراکه دقت ابنسینا در طرح ترادف صفات سبب شده است خداوند نه تنها از تکثر در خارج منزه گردد، بلکه از تکثر برآمده از حیثیات ذهنی نیز پیراسته گردد در حالیکه دیدگاه عینیت مصداقی و اختلاف مفهومی ذات و صفات خداوند از این ویژگی برخوردار نیست.