ارزیابی کارایی مدلهای بارش-رواناب MISDc و GR4J در شبیهسازی دبی روزانه حوزه آبخیز چم انجیر خرمآباد
نویسندگان
1 دانشکده منابع طبیعی و علوم دریایی، دانشگاه تربیت مدرس، مازندران، ایران
2 گروه آموزشی مهندسی طبیعت، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه شهرکرد، شهرکرد، ایران
3 گروه زمین شناسی، دانشکده علوم پایه، دانشگاه آزاد اسلامی واحد خرم آباد، خرم آباد، ایران
doi
10.22034/iwm.2023.2009002.1098چکیده
نمایش پدیدههای طبیعی از طریق مدلهای هیدرولوژی جهت برنامهریزی و مدیریت در منابع آب بسیار مهم است، چراکه این مدلها امکان بررسی فرآیندهای طبیعی و ارزیابی مدلسازی در طرحهای مختلف را فراهم نموده و در تصمیمگیریهای مدیریتی اهمیت فراوان دارند. مدلهای هیدرولوژی نمایش سادهشدهای از سیستم واقعی هیدرولوژی هستند که به مطالعه دربارهی کارکرد حوضه در واکنش به ورودیهای گوناگون و فهم بهتر از فرآیندهای هیدرولوژی کمک میکنند. با توجه به تنوع مدلهای هیدرولوژی انتخاب هر مدل برای هر کار دشوار است و نیاز به ارزیابی مقایسهای بین مدلها برای مشخص کردن قابلیت و توانایی هر مدل در منطقه مطالعاتی است. در این تحقیق از دو مدل هیدرولوژیکی MISDc و GR4J برای شبیهسازی جریان حوزه آبخیز چم انجیر استفاده شده است. دوره مشترک شبیهسازی این دو مدل از یک بازه 13 ساله (2020-2008) انتخاب شده است. در ادامه، دقت نتایج حاصله از مدلها در مراحل واسنجی (2008-2016) و اعتبارسنجی (2017-2020) با استفاده از معیارهای نش- ساتکلیف و ضریب تعیین مورد ارزیابی قرار گرفت. مقادیر بهدستآمده نش- ساتکلیف و ضریب تعیین برای مدل MISDc به ترتیب 699/0 و 717/0 و برای مدل GR4J به ترتیب 54/0 و 597/0 برای دوره واسنجی و برای مدل MISDc به ترتیب 794/0 و 851/0 و برای مدل GR4J به ترتیب 70/0 و 715/0 و برای دوره اعتبارسنجی که بیانگر عملکرد بهتر مدل MISDc در مقایسه با عملکرد مدل GR4j در شبیهسازی جریان روزانه در حوزه آبخیز چم انجیر خرمآباد است. ارزیابی نشان میدهد که مدل MISDc توانایی قابل قبولی در شبیهسازی جریان روزانه حوزه چم انجیر دارد که میتوان از مدل در مطالعات منابع آب منطقه استفاده کرد.