تعیین محدوده مخزن با استفاده از وارون‌سازی هم‌زمان داده‌های لرزه‌ای

نویسندگان

1 موسسه ژئوفیزیک دانشگاه تهران، تهران، ایران

2 موسسه ژئوفیزیک دانشگاه تهران، تهران، ایران

3 شرکت نفت فلات قاره ایران، تهران، ایران

4 مؤسسه ژئوفیزیک دانشگاه تهران، ایران

doi
چکیده

لرزه‌شناسی اکتشافی به‌طور گسترده‌ای مورد توجه مهندسین نفت بوده است، به‌طوری‌که بیشترین میزان هیدروکربن­های شناخته شده در سال‌های اخیر با استفاده از روش‌های لرزه‌ای بوده است. تعیین محدوده مخزن با استفاده از روش لرزه­شناسی بازتابی به‌طور جدی از سال 1930 شروع شده و تاکنون مورد توجه بوده است. قدرت تفکیک بالای داده­ها و هزینه پایین در مقایسه با حفاری، این روش غیرمستقیم را در اکتشاف هیدروکربن­ها بسیار ضروری نموده است. تاکنون روش­های مختلفی برای تعیین محدوده مخازن هیدروکربنی معرفی شده است که یکی از معروف­ترین آنها روش‌های وارون­سازی داده­های لرزه­ای است. در وارون­سازی پس از برانبارش، از داده‌های لرزه‌ای پس از برانبارش استفاده می‌شود. در این حالت تنها اطلاعاتی که می­تواند از روی داده‌ها تخمین زده شود، مقاومت صوتی موج تراکمی می­باشد. در وارون­سازی هم‌زمان پیش از برانبارش که از داده‌های لرزه‌ای پیش از برانبارش استفاده می‌کند، علاوه بر مقاومت صوتی موج تراکمی، اطلاعات موج برشی، چگالی و همچنین نسبت پواسون از روی داده‌ها قابل استخراج می‌باشد. بنابراین وارون­سازی هم‌زمان پیش از برانبارش اطلاعات بیشتری را نسبت به وارون­سازی پس از برانبارش نتیجه می‌دهد. در این مقاله از روش وارون­سازی هم‌زمان داده‌های لرزه‌ای پیش از برانبارش برای تعیین محدوده مخزنی در یکی از میادین هیدروکربنی خلیج‌فارس استفاده شده است. با استفاده از این روش، کمیت‌های مقاومت صوتی موج تراکمی، مقاومت صوتی موج برشی و چگالی تخمین زده شدند. در محدوده مخزنی کمیت‌های مورد نظر با کاهش غیرعادی مواجه شدند که دلیلی بر وجود ناهنجاری هیدروکربنی در این محدوده است و به‌این‌ترتیب محدوده مخزن مورد نظر شناسایی شد.