فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

بخش بزرگی از جدال میان قدرت حاکم و شهروندان در نظام‌های سیاسی جدید، در زمینۀ نحوۀ تثبیت معنا در نشانه‌ها و صورت‌های مختلف روابط اجتماعی در زندگی روزمره شکل گرفته است. در عصر گسترش فناوری‌های ارتباطی و ظهور و هجوم شبکه‌های اجتماعی، رابطۀ میان قدرت سیاسی و شهروندان وارد مرحله‌ای تازه و پویاتر شده است؛ مرحله‌ای که در آن دیگر معانی، نشانه‌ها و روایت‌های اجتماعی صرفاً از سوی نهادهای رسمی تعریف نمی‌شوند. در این میان، شبکه‌های اجتماعی به بستری فعال برای تولید و بازتولید معنا بدل شده‌اند و کاربران با بهره‌گیری از این ابزارها، روایت‌های شخصی، فرهنگی و اجتماعی خود را شکل می‌دهند و به چالش با روایت‌های رسمی می‌پردازند. در جوامعی مانند جمهوری اسلامی ایران، که ساختار قدرت تلاش می‌کند از طریق کنترل زندگی روزمره و مدیریت معنا، ایدئولوژی خود را تثبیت کند، این روند با پیامدهای فرهنگی و سیاسی عمیقی همراه است. پژوهش حاضر با تکیه بر روش کیفی و تحلیل داده‌های کتابخانه‌ای و اسنادی، به بررسی این پرسش می‌پردازد که فناوری‌های نوین ارتباطی چگونه سیاست بازنمایی را با بحران مواجه می‌سازند. یافته‌ها نشان می‌دهد که شبکه‌های اجتماعی با تقویت روایت‌های غیررسمی و عرفی، نه‌تنها مشروعیت گفتمان رسمی را زیر سؤال برده‌اند، بلکه زمینه‌ساز شکل‌گیری فضایی شده‌اند که در آن، صداهای متکثر و گاه مخالف، به‌وضوح شنیده می‌شوند. این تحولات، بازتعریفی از قدرت، معنا و هویت در جامعۀ معاصر ایرانی را رقم زده‌اند و از ظهور دوره‌ای حکایت دارند که در آن انحصار معنابخشی دیگر در اختیار حاکمیت نیست.