فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

این مقاله بر این پایه استوار است که قفقاز جنوبی همواره صحنه رقابت قدرت‌های منطقه‌ای و فرامنطقه‌ای بوده است. در گذشته‌های دور این رقابت به امپراتوری عثمانی، ایران و روسیه محدود بود. پس از یک دوره حاکمیت کامل شوروی بر این منطقه، با فروپاشی این کشور پای چین، اروپا و امریکا به منطقه باز شد. همزمان نیز ایران و ترکیه در تلاش برای پر کردن خلأ شوروی، به رقابت در این منطقه وارد شدند. درگیری‌های نظامی بین ارمنستان و آذربایجان در فردای پس از فروپاشی شوروی، کم‌کم پای برخی از قدرت‌های جدید یعنی هند و پاکستان را به منطقه باز کرد. پرسش اصلی پژوهش آن است که چرا هند و پاکستان که در فاصله دور از قفقاز جنوبی قرار دارند، در درگیری‌های بین کشورهای منطقه‌ مداخله کرده‌اند؟ فرضیه مقاله که به روش تحلیل مضمونی با رویکرد کیفی بررسی ‌شده، آن است که ورود پاکستان و هند بازتابی از درگیری‌ این دو کشور بر سر کشمیر در جنوب ‌‌آسیا بوده است. یافته‌ها نشان داد کشورهایی که در درگیری‌ ‌همیشگی بر سر منافع حیاتی به‌سر ‌‌‌می‌برند، بازی حاصل جمع صفر بر روابط آنها حاکم است. ازاین‌رو ورود پاکستان به نفع ‌‌‌آذربایجان در قفقاز جنوبی تلاشی برای اثرگذاری بر موقعیت خود در مناقشه کشمیر به زیان هند بوده است؛ ‌بنابراین هند نیز در اقدامی ‌واکنشی، برای خنثی‌سازی ابتکارات پاکستان به نفع ارمنستان وارد عمل شده است.