بررسی و مقایسه میزان آفلاتوکسین B1 در کنجدهای وارداتی در گمرک شهر زاهدان در سال‌ 1402

نویسندگان

1 دانشجوی فارغ التحصیل دکتری حرفه ای، دانشگاه علوم پزشکی زاهدان، زاهدان ، ایران

2 گروه علوم و صنایع غذایی، دانشگاه علوم پزشکی زاهدان، زاهدان، ایران

3 ازمایشگاه کنترل مواد غذایی، اشامیدنی و آرایشی معاونت غذا و دارو، دانشگاه علوم پزشکی زاهدان، زاهدان ، ایران

4 علوم و صنایع غذایی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی زاهدان، زاهدان، ایران

doi
10.22038/mjms.2025.86999.4963
چکیده

چکیده مقدمه و هدف: دانه‌های کنجد با نام علمی Sesamum indicum L. یکی از مهمترین دانه‌های روغنی سبد غذایی خانوارها می‌باشد که در کشورهای گرمسیری و نیمه‌گرمسیری رشد می‌کند. آلودگی دانه‌های روغنی و به ویژه کنجد به مایکوتوکسین‌ها (به ویژه آفلاتوکسین B1) و طیف وسیع اثرات سو آن بر اندام‌های مختلف بدن انسان و حیوانات می‌تواند زیان‌های جانی و مالی فراوانی بر مردم و اقتصاد کشورها داشته باشد؛ لذا این مطالعه با هدف تعیین و اندازه گیری آفلاتوکسین B1 در انواع مختلف کنجدهای وارداتی شهر زاهدان انجام گردید.روش اجرای تحقیق: در این مطالعه مشاهده‌ای و مقطعی، 180 نمونه از دانه‌های کنجد وارداتی به گمرک زاهدان در سال 1402 با روش نمونه گیری در دسترس مورد مطالعه قرار گرفت. سپس میزان آفلاتوکسین B1 با استفاده از روش کروماتوگرافی مایع با عملکرد بالا (HPLC)و میزان رطوبت بررسی گردید و نتایج به دست آمده با استفاده از نرم افزار آماری SPSS نسخه 26 تحلیل شدندو با آزمون های میانگین و انحراف معیار تحلیل شدند. نتایج: میانگین و انحراف معیار مقادیر آفلاتوکسین B1 در کنجدهای وارداتی به ترتیب برابر 94/1 و 08/1 ppb بود ؛ با این حال، دو نمونه کنجد میزان آفلاتوکسین B1 (ppb 5/5 و 2/5) بالاتر از بیشینه استاندارند ملی ایران (ppb 5) بود. نتیجه گیری نهایی: با این حال، به دلیل اهمیت اندازه‌گیری میزان مایکوتوکسین‌ها بر سلامت انسان و تاثیر رطوبت بر روی مثادیر این سم، پیشنهاد می‌گردد ارزیابی دقیق‌تر به لحاظ میزان آلودگی میکروبی دانه‌های روغنی با اصلاحیه در استاندارد ملی ایران صورت گیرد.

کلیدواژه‌ها