ارزیابی تعیین بعُد ساختار­های ژئوالکتریک زیرسطحی و مدل­سازی وارون یک و دوبُعدی داده­های مگنتوتلوریک منطقه زمین‌گرمایی شمال غرب سبلان

نویسندگان

1 دانشکده مهندسی معدن، نفت و ژئوفیزیک، دانشگاه صنعتی شاهرود

2 بخش انرژی زمینگرمایی، سازمان انرژیهای نو، وزارت نیرو

3 دانشکده مهندسی معدن، نفت و ژئوفیزیک، دانشگاه صنعتی شاهرود

4 دانشکده مهندسی معدن، نفت و ژئوفیزیک، دانشگاه صنعتی شاهرود

5 بخش انرژی زمینگرمایی، سازمان انرژیهای نو، وزارت نیرو

doi
چکیده

مگنتوتلوریک یکی از روش‌های اکتشاف ژئوفیزیکی است که از ثبت هم‌زمان میدان‌های طبیعی مغناطیسی و الکتریکی القایی در زمین استفاده می‌کند. ازآنجاکه این روش از سیگنال‌های الکترومغناطیسی طبیعی با بازه وسیع بسامدی بهره می‌گیرد عمق اکتشاف آن از چند ده متر تا چندین کیلومتر تغییر می‌کند. در تحقیق حاضر تلاش می‌‌شود تا با بهره‌گیری از پارامترهای ابعادی متفاوتی مثل چولگی،  بیضی‌وارگی،چولگی حساس به فاز،و شاخص‌های وزنی D1D2D3، بعُد ساختار‌های ژئوالکتریک زیرسطحی به کمک داده‌‌های مگنتوتلوریک شمال غرب سبلان تعیین شود. در ادامه سعی خواهد شد تا با مدل‌سازی یک‌بعدیو دوبُعدی داده‌‌های فاز و مقاومت ویژه ظاهری چندین سونداژ مگنتوتلوریک واقع بر یک نیم‌رُخ واقع در دره مویل، محل قرارگیری منبع زمین‌گرمایی احتمالی منطقه تعیین شود. نتایج تحلیل پارامتر‌های ابعادی نشان می‌‌دهد که ساختار زمین‌شناسی و ژئوالکتریکی منطقه برای دور‌های زمانی کمتر از 1 ثانیه (معادل اعماق کم تا متوسط) یک‌بُعدی و در دور‌های زمانی بیشتر از آن (اعماق زیاد) اغلب دوبُعدی است. همچنین نتایج حاصل از مدل‌سازی یک‌ بعدیو دوبُعدی داده‌‌های سونداژ‌‌های مگنتوتلوریک و تفسیر آنها همراه با نتایج حفاری موجود گویای آن است که لایه‌های موجود در اعماق کمتر از 1000 متری با مقاومت ویژه کمتر از 40 اُهم‌‌متر را می‌توان به سنگ‌پوش رُسی که در بالای منبع زمین‌گرمایی قرار گرفته است نسبت داد. در زیر این پوشش رُسی طبقات سنگی با مقاومت ویژه بین 40 تا 100 اُهم‌متر قرار دارند که می‌توان آن را به منزلة سنگ مخزن منبع زمین‌گرمایی احتمالی منطقه تفسیر کرد.