فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

زمینه و هدف: امروزه شبکه‌های اجتماعی مجازی به مثابه بخشی از فناوری‌های قدرت نئولیبرالیسم، به مثابه فضایی در نظر گرفته می‌شوند که ارزش‌های جهان‌بینی نئولیبرال در آنها تولید و بازتولید می‌شوند. پژوهش حاضر با هدف بررسی نقش شبکه اجتماعی اینستاگرام به مثابه فضایی برای بازتولید ارزش‌های نئولیبرال صورت گرفته است. روش و داده‌ها: روش پژوهش حاضر از نوع فراترکیب بوده و برای تحلیل یافته‌ها از الگوی هفت مرحله‌ای سندلوسکی و باروسو استفاده شده است. با تکیه بر معیارهای روش فراترکیب، نتایج مطالعات گذشته که بین سال‌های 1393 تا 1403 انجام شده، مورد بررسی قرار گرفت و با استفاده از کلیدواژه‌های مرتبط، از بین 842 پژوهش مرتبط با شبکه اجتماعی اینستاگرام، در نهایت 162 پژوهش با استفاده از معیارهای فراترکیب انتخاب شدند. به منظور بررسی کیفیت و پایایی یافته‌ها، از شاخص کاپا استفاده شد، که نتایج آن حکایت از کیفیت مناسب یافته‌ها داشت. یافته‌ها: پس از رفت و برگشت‌های مداوم و بررسی و ترکیب یافته‌های اولیه این پژوهش در زمینه‌های فرعی، 11زمینه اصلی به دست آمد که به ترتیب فراوانی عبارتند از؛ شکاف ارزشی، هویت، شهرت، مدیریت بدن، سبک زندگی، مصرف‌گرایی، روان‌شناختی، تمایزطلبی، حریم و روابط شخصی، خانواده و نگرش دینی. بحث و نتیجه‌گیری: نتایج این پژوهش نشان داد که سیالیت اخلاقی، دموکراتیزه‌شدن شهرت، سلبریتیزه‌کردن بدن، بازاندیشی معرفتی، خودشیفتگی مجازی، دیجیتالی‌شدن امر روزمره، بودنِ مصرفی، اقتصادمحورشدن خانواده، معنویت مجازی، ایدئولوژی پساحریم شخصی و فرسودگی اطلاعاتی از مهم‌ترین مؤلفه‌های ارزشی جهان‌بینی نئولیبرال هستند که در فضای شبکه اجتماعی اینستاگرام در جامعه ایرانی بازتولید می‌شوند. پیام اصلی: در دنیای امروز، به نظر می‌رسد که منطق سودگرایانه نئولیبرالیسم و ارزش‌های نظم نئولیبرال، تمامی حوزه‌های زندگی ما را دربرگرفته و فضاهای مقاومت به‌طور قابل‌توجهی شکننده شده است و پروژه نئولیبرال‌سازی با سرعت قابل‌توجهی در فضای پلتفرم‌های مجازی چون اینستاگرام در حال رشد است.