تبیین عوامل تأثیرگذار بر امید اجتماعی در بین شهروندان تهرانی

نویسندگان

1 دانشگاه علوم پزشکی گلستان

2 دانشگاه الزهرا

3 دانشگاه علوم پزشکی گلستان

doi
10.22084/csr.2024.28758.2260
چکیده

با توجه به پیامدهای نوظهور ناشی از گسترش شهرنشینی و توسعۀ روزافزون شهرها، اهمیت مطالعۀ شهرها به‌عنوان کانون پیدایش مسائل اجتماعی بیش‌ازپیش نمود می‌یابد. توزیع ناعادلانۀ ثروت، امکانات، خدمات فرهنگی-آموزشی، بهداشتی و رفاهی از یک‌سو و وضعیت نامناسب اقتصاد در جامعه، بیکاری و به‌تبع آن کاهش درآمدهای دولت که کاهش حمایت سازمان‌ها از افراد آسیب‌پذیر را درپی دارد، ازسوی دیگر بر میزان امید اجتماعی شهروندان تأثیرگذار خواهد بود. در همین‌راستا، در پژوهش حاضر سعی‌بر آن شد که با استفاده از نظریه‌های جامعه‌شناختی حوزۀ امید اجتماعی به میزان و عوامل اثرگذار بر امید اجتماعی در میان شهروندان تهرانی دست‌یابیم که درنهایت، پنج متغیر مستخرج از نظریه‌های بیان‌شده برای تبیین علل امید اجتماعی شهروندان تهرانی مواردی ازقبیل: رضایت از زندگی، احساس امنیت اجتماعی، احساس بی‌قدرتی، اعتماد اجتماعی و احساس نابرابری اجتماعی هستند. روش پژوهش از نوع کمی-پیمایشی و جامعۀ نمونۀ 400نفر از شهروندان تهرانی بوده‌اند که یافته‌های پژوهش از پرسش‌نامه‌های بررسی شده در بستر نرم‌افزارهای آماری اس‌پی‌اس‌اس و آموس نشان‌داد که هر پنج متغییر مستقل یاد شده بر امید اجتماعی شهروندان تهرانی اثرگذار بوده که با توجه به پایۀ ضریب هم‌بستگی به‌دست آمده، با افزایش اعتماد اجتماعی، امنیت اجتماعی و رضایت از زندگی، میزان امید اجتماعی نیز افزایش می‌یابد، اما در مقابل آن با افزایش احساس بی‌قدرتی و نابرابری اجتماعی از میزان امید اجتماعی کاسته خواهد شد. افزون‌بر آن نتایج ضرایب استاندارد مستقیم، غیرمستقیم و کل در معادلات ساختاری نشان‌داد که متغیرهای برون‌زاد رضایت از زندگی و نابرابری اجتماعی علاوه‌بر اثر مستقیم و معنادار بر متغیر درون‌زاد امید اجتماعی، دارای اثر غیرمستقیم و معناداری با میانجی‌گری سه متغیر اعتماد اجتماعی، امنیت اجتماعی و احساس بی‌قدرتی نیز می‌باشند.