واکاوی نگرش به معنای فرزند در هویت‌های معاصر (مورد مطالعه: زوجین جوان تهرانی)

نویسندگان

1

2 دانشگاه علوم پزشکی مشهد

3 دانشگاه علوم پزشکی جیرفت

doi
10.22084/csr.2023.26617.2134
چکیده

این پژوهش درصدد نگرش به‌معنای فرزند در بین زوجین تهرانی است. تغییرات و تحولاتی که امروزه در حوزۀ خانواده به‌وجود آمده، یک امر چند علیتی می‌باشد که یکی از مهم‌ترین این علت‌ها، تحولات هویتی در نسل جوان و زوج‌های جوان است. این تحولات ناگزیر و لازمۀ جهانی است که ما را دربر گرفته است. بر‌همین‌اساس، بخش زیادی از نقش‌های جنسیتی و منابع هویتی سنتی و نسبتاً ثابت، اولویت خود را برای انسان مدرن امروزی از دست داده و امکان‌های جدیدتری را برای عرضۀ خود و احساس ارزشمندی در اختیار او قرار داده است. نگرش زوجین به فرزند، به‌همان اندازه که یک تصمیم و انتخاب فردی و یا زناشویی است، می‌تواند یک برساخت از تغییر هویت زوجین در عصر جدید ‌باشد که در هر دو صورت (خواستن یا نخواستن فرزند)، پیامدهای متفاوت‌تری بر زوجین دهۀ اخیر نسبت به زوجین نسل‌های قبل، دربر خواهد داشت. روش این مطالعه داده بنیاد است. داده‌های موردنیاز این پژوهش حاصل مصاحبۀ نیمه‌ساخت‌یافته با 24 نفر از زوجین جوان ساکن شهر تهران می‌باشد. شیوۀ انتخاب مشارکت‌کنندگان، هدفمند و در دسترس و تعیین تعداد آن‌ها با رسیدن به مرحلۀ اشباع، مشخص شده است. براساس نتایج پژوهش، پدیدۀ محوری «تقدم رهابودگی به تقیّد»، به‌عنوان محور کلی پژوهش، نگرش به فرزند را در بین زوجین جوان تبیین می‌کند. نتایج پژوهش نشان می‌دهد، مشارکت‌کنندگان، نسبت به‌معنای فرزند در زندگی و وجوب آن دچار بازاندیشی و بازمعنایی می‌باشند که ریشۀ این تغییرات بازاندیشانه در تغییرات هویت سنتی به مدرن می‌باشد..