تحلیلی بولی از نرخ خودکشی در ایران

نویسندگان
doi
10.22084/csr.2021.22801.1869
چکیده

هدف این پژوهش، بررسی علل نرخ بالای خودکشی در برخی استان‌های ایران است. در حقیقت، مقالۀ حاضر با ملحوظ داشتن واحد تحلیل «استان» از جبر بولی استفاده نموده است تا به این پرسش پاسخ گوید که چه ترکیب‌هایی از عوامل علّی موجب تکوین نرخ بالای خودکشی در برخی استان‌های ایران شده‌اند؟ برای تعیین این عوامل علّی با مروری بر ادبیات موجود در جامعه‌شناسی، چهار عامل علّی برای تبیین مسألۀ مزبور انتخاب گردید: نرخ موالید، میزان صنعتی‌شدن، میزان شهری‌شدن، و نرخ مشارکت نیروی کار زنان. نتایج تحلیل بولی نشان‌داد که نرخ موالید بالا و شهری‌شدن پایین برای وقوع نرخ بالای خودکشی در استان‌های ایران علّت لازم بوده‌اند؛ یعنی، کلیۀ استان‌هایی که نرخ بالای خودکشی داشتند واجد نرخ موالید بالا و شهری‌شدن پایین بوده‌اند. یافته‌های تحلیل بولی هم‌چنین نشان‌داد که وقتی این دو عامل تبیینی از نوع علّت لازم با یکی از دو عامل میزان پایین صنعتی‌شدن یا نرخ بالای مشارکت نیروی کار زنان ترکیب شوند، علّت کافی را برای وقوع نرخ بالای خودکشی در استان‌های ایران تشکیل خواهند داد. به عبارت بهتر، تحلیل بولی نشان‌داد که دو الگوی علّی متفاوت موجب تکوین نرخ بالای خودکشی در استان‌های ایران شده‌اند. اول، ترکیبی از نرخ بالای موالید با نرخ‌های پایین صنعتی‌شدن و شهری‌شدن. دوم، ترکیبی از نرخ بالای موالید با نرخ پایین شهری‌شدن و نرخ بالای مشارکت نیروی کار زنان.