ارزیابی و تبیین مدل طراحی شهری پایدار با رویکرد تراکم مبنا در بافت شهری (نمونه موردی :منطقه 2تهران)

نویسندگان

1 دکترای شهرسازی، استاد، گروه شهرسازی، دانشکده عمران، هنر و معماری ، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

2 دانشجوی دکترای شهرسازی، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران شمال، تهران، ایران

3 دکترای شهرسازی، دانشیار، گروه برنامه ریزی شهری، دانشکده معماری و شهرسازی ، واحد تهران مرکز، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

4 دکترای شهرسازی، دانشیار، گروه شهرسازی، دانشکده عمران، هنر و معماری ، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

doi
10.22034/jgeoq.2021.136682
چکیده

در سال ­های اخیر مسائل مربوط به تغییرات اقلیمی و انرژی، بیشترین اهمیت و تمرکز را در مطالعات شهری به خود اختصاص داده‌اند. در موضوع بهینه سازی کارایی انرژی در شهر، ساختمان­ها اصلی­ترین کانون هستند و از میان انرژی­های مصرفی نیز، انرژی تابشی خورشیدی از یک طرف و تقاضای انرژی گرمایی از طرف دیگر مهمترین موارد مورد بررسی در کارایی انرژی در شهر هستند که همراه با دیگر پارامترهای اقلیمی، اصلی‌ترین تاثیرات را بر کیفیت محیط‌های زندگی دارند. هدف اصلی پژوهش حاضر، استخراج چارچوب بهینه و نیز ساختار متغیرهای تثبیت شده در قالب یک دستگاه در نوع نگرش ساختاری به مفهوم طراحی شهری در ریخت شناسی شهری است که از این طریق بتوان فرا الگوی پایداری را در بستر فرم کالبدی شهر به عنوان یک مدل تبیین نمود. پژوهش حاضر از لحاظ ساختار، تحلیلی- توصیفی است که شیوه گردآوری داده­ها بصورت اسنادی، برداشت میدانی، داده­سازی، مدل­سازی و شبیه­سازی با استفاده از نرم افزارهای تحلیل انرژی در مبحث انرژی با رویکرد تحلیلی خرد اقلیم شهری نظیر انوی مت است. به همین جهت 4 ریخت گونه در بافت منطقه 2 تهران مورد ارزیابی قرار گرفت که یافته‌های تحقیق نشان دهنده اختلاف حالت بهینه و وضعیت موجود پارامترهای ارزیابی شده بوده و  میزان اختلاف و تاثیر تراکم افزوده شده در هر ریخت­گونه محدوده موثر را بر اساس شاخص­های پایه را تبیین می‌کند که گونه ساختمانی بلندمرتبه دارای بیشترین تغییرات مثبت در شرایط پیشنهادی می­باشد و به ترتیب گونه­های فشرده مقادیری کمتر را دارا هستند. در پژوهش ­های آتی نیز می­توان دیگر متغیرهای ریخت­شناسی و حالت­های تطبیقی با پارامترهای اقلیمی را به منظور دستیابی به کارایی انرژی در حالت­های دیگر نیز بررسی نمود.