همهگیری کوید و تغییر سبک آموزش: تجربه زیسته مدیران مدارس استثنایی از آموزش مجازی در همهگیری کووید-19
نویسندگان
1 استادیار گروه مدیریت آموزشی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد مرودشت، مرودشت، ایران
2 دانشیار جامعهشناسی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه یزد، یزد، ایران
3 دانشجوی دکتری مدیریت آموزشی، دانشگاه آزاد اسلامی (واحد مرودشت)، مرودشت، ایران
doi
10.22034/jscc.2022.2773چکیده
زمینه و هدف: سبک و شیوه آموزش در دوره همهگیری کووید-19 از آموزش حضوری به آموزش مجازی تغییر یافت و فرصتها و چالشهایی را برای آموزش و پرورش رقم زد. تغییر سبک آموزش بهویژه برای آموزش و پرورش استثنایی، شرایط متفاوتی به همراه داشت که شناسایی ابعاد مختلف و مختصات آن، ضرورتی سیاستگذارانه برای آموزش و پرورش میباشد. هدف تحقیق حاضر واکاوی موضوع، از منظر مدیران آموزش و پرورش استثنایی استان یزد میباشد. روش و دادهها: تحقیق حاضر یک مطالعة کیفی است که در سال 1400 در استان یزد انجام شد. دادهها به طریق مصاحبه نیمهساختاریافته با 32 نفر از مدیران مدارس استثنایی جمعآوری شد و به روش تحلیل مضمون مورد تحلیل قرار گرفت. یافتهها: تحلیل دادهها نشان داد که آموزش مجازی در مدارس استثنایی همراه با چالشها و فرصتهایی بوده است. مهمترین موضوع در ابتدای همه گیری، عدم آمادگی مدیران و معلم ها در مواجهه با شرایط جدید بود که در سطح فردی و نهادی همراه با فشارها و نگرانی های جدی بوده است. با گذر زمان، مسئله مدیریت میشود و فرصتهایی را به وجود میآورد. چهار مضمون احصاء شده عبارتند از: فشارهای شغلی، عدم آمادگیِ بحران، چالشها، پیامدهای مثبت. نتیجهگیری: ایجاد زیرساختهای لازم آموزش مجازی و افزایش سواد رسانهای مدیران و معلّمها در این زمینه از ضروتهای آموزش و پرورش استثنایی میباشد. توجه به نیازهای خاص مدیران و معلمهای مدارس استثنایی در مقایسه با گروههای مشابه در مدارس عادی پیشنهاد میگردد. بازگشت به شرایط غیرهمهگیری، نبایستی به معنای کنارگذاشتن کامل فرصتهایی تلقی شود که آموزش مجازی به همراه داشته است. پیام اصلی: آموزش مجازی برای دانشآموزان با نیازهای ویژه، فرصتهای بسیاری فراهم آورده است که توجّه مدیران آموزش و پرورش استثنایی به این موضوع و ارتقای آن پیشنهاد میگردد. همچنین توجّه به نابرابریهای آموزشی لازم است در اولویت هرگونه سیاستگذاری و برنامهریزی باشد.