مطالعه پدیدارشناختی معنای زندگیِ مصرفکنندگان ماریجوانا: مطالعه موردی جوانان شهر رشت
نویسندگان
1 دانش آموخته کارشناسی جامعه شناسی، دانشکده اقتصاد، مدیریت و علوم اجتماعی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران
2 استادیار جامعه شناسی، دانشکده اقتصاد، مدیریت و علوم اجتماعی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران
doi
10.22034/jscc.2022.2722چکیده
زمینه و هدف: مصرف ماریجوانا یکی از مسائل اجتماعی است که گزارشهای رسمی، افزایش روزافزون آن را در کشور نشان میدهد. پژوهش حاضر با هدف بررسی تجربه زیسته مصرفکنندگان ماریجوانا در میان جوانان شهر رشت صورت گرفت. روش و دادهها: تحقیق از نظر کیفی با رویکرد پدیدارشناسی انجام شد. دادهها از طریق مصاحبه نیمهساختاریافته با 20 نفر از جوانان دارای سابقة مصرف در شهر رشت که به روش نمونهگیری هدفمند انتخاب شدند، جمعآوری و با استفاده از روش تماتیک مورد تجزیهوتحلیل قرار گرفتند. یافتهها: از مصاحبهها، مضمونهای متعدّدی از جمله حرکت بهسوی انتخاب، شکلگرفتن تکرار، احساس مسئولیت و موقعیت و رویارویی استخراج شد که نشان داد چگونه جوانان شهر رشت با استفاده از کنش خود به تعریف معنای زندگی میپردازند و دیدگاههای مفهومی خود را در مورد معنای زندگی نشان میدهند. بحث و نتیجهگیری: این مطالعه نشان میدهد که کنشگران بهواسطه برداشتشان از کارکردهای مصرف ماریجوانا و موقعیتهایی که این مصرف در اختیارشان قرار میدهد دست به انتخاب آن میزنند. مصرف ماریجوانا میتواند یک رفتار آگاهانه یا برحسب مقتضیات زندگی و غلبه بر تکرار باشد و همین امر آنها را به سمت این انتخاب سوق میدهد تا بتوانند بهزعم خودشان به زندگیشان معنا دهند. پیام اصلی: میل به مصرف ماریجوانا در مصاحبهشوندگان- علیرغم معیارهای اخلاقی اجتماعی و اضطراب ناشی از آن- نشان میدهد که کنشگران در انتخاب مصرف خود دخیلاند و کنش آنها دنبالهروی یا با انتخاب شخصی صورت میگیرد. بر همین اساس میتوانند مسئولیت انتخاب خود یعنی مصرف ماریجوانا را به عهده گیرند.
