آشکارسازی تغییرات کاربری اراضی با استفاده از دادههای سنجشازدور (مطالعه موردی: شهر تهران)
نویسندگان
1 دانشجوی دکترای منابع طبیعی- جنگلداری دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی مازندران
2 دانشیار دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی ساری
3 دکتر حمید جلیلوند دانشیار دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی ساری
4 دکتر حسن اکبری دانشیار دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی ساری
doi
10.22034/jgeoq.2021.136722چکیده
به دلیل روند افزایشی اثرات مخرب تغییر کاربری اراضی ناشی از فعالیتهای انسانی، کشف و بارزسازی این تغییرات بهمنظور برنامهریزی و تصمیمگیری مدیریتی ضروری است. در این تحقیق، تغییرات کاربری اراضی کلانشهر تهران در طی سالهای 2000 تا 2015 موردبررسی قرار گرفت. بدین منظور، از دادههای تصاویر ماهوارهای ETM، OLI چهار دوره زمانی 2000، 2005، 2010 و 2015 استفاده شد. همچنین نقشههای رقومی 1:25000 منطقه موردمطالعه و اطلاعات حاصل از بازدید میدانی نیز بهمنظور تکمیل دادههای گردآوریشده مورداستفاده قرار گرفت. پس از پیشپردازش تصاویر و اصلاح آنها، بارزسازی و استخراج اطلاعات انجام و نقشههای کاربری اراضی برای سالهای موردمطالعه استخراج شد. دقت کلی و شاخص کاپا نشان از قابلیت اعتماد نقشههای خروجی از تصاویر مورداستفاده داشت. نتایج نشان داد که در تمامی دورهها بیشترین سطح مربوط به کاربری انسانساخت بوده است که روند تغییرات این کاربری از سال 2000 (8/61 درصد) تا سال 2015 (7/78 درصد) افزایشی بوده و بر مساحت این کاربری افزوده شده است. طبق نتایج در طی سه دوره موردمطالعه، کاربریهای فضای سبز، بایر و سایر کاربریها کاهش مساحت داشتهاند و میزان این روند کاهشی در دوره زمانی 2000-2005 شدت بیشتری داشته است. اما در مقابل نیز کاربری انسانساخت در طی سه دوره روند افزایشی نشان داده است این افزایش به دلیل رشد جمعیت بوده و بیشترین افزایش این کاربری در بخشهای شمال شرق مشاهده شده است.