واکاوی و آسیب‌شناسی فروش و بازرگانی چای ایران و ارائه راهبردهای برون‌رفت از آن

نویسندگان

1 استادیار گروه مدیریت دولتی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران .

2 استادیار گروه مدیریت دولتی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران .

doi
10.22070/cs.2024.18726.1365
چکیده

علی­رغم اینکه کشور ایران یکی از ده کشور بزرگ تولیدکننده‌ی­ چای به شمار می‌رود اما متأسفانه از جایگاه مناسبی در بازار بین کشورهای تولیدکننده برخوردار نبوده و به لحاظ سهم در بازار، پایین تر از 5 درصد را به خود اختصاص داده است. پژوهش حاضر درصدد است ضمن شناسایی موانع و مشکلات بازار چای ایران و شناسایی راهبردها، موانع، و شتاب دهنده ها، مدلی را به منظور حل مشکلات و توسعه بازار چای ارائه دهد. پژوهش حاضر به لحاظ روشی، یک پژوهش کیفی بر مبنای مصاحبه بوده که در آن از نظرات 15 نفر از متخصصان و دست­اندرکاران صنعت چای در استان گیلان استفاده‌شده است. مصاحبه به‌صورت نیمه ساختاریافته انجام‌شده و در مرحله‌ی بعدی محتوای مصاحبه‌ها به جهت کدگذاری مورد بررسی و تحلیل محققان قرار گرفته است. در مرحله‌ی اول و کدگذاری باز، از مجموع 15 مصاحبه­ای که انجام شد، در ابتدا 157 کد استخراج گردید که با تحلیل این کدها و بررسی تکرار کدها به لحاظ شکلی و مفهومی نهایتاً 70 کد استخراج گردید. یافته‌های تحقیق نشان از این دارد که مدل حاصل از انجام این پژوهش دارای پنج دسته عامل اصلی بوده که عبارت‌اند از: 1. مشکلات و چالش‌ها 2. عوامل بنیادی و جوهری ایجاد مشکل و چالش‌ها 3. اقدامات و عملیات 4. عامل کنشیار (کاتالیزور و حمایتی) 5. پیامدهای مورد انتظار حاصل از اجرای اقدامات. با اجرای راهکارهایی از قبیل توسعه‌ی بازارهای جدید، افزایش تبلیغات و توسعه‌ی برند، می‌توان روند جذب مشتریان داخلی و خارجی را تسهیل کرد و با افزایش کیفیت محصولات چای، و سهم بازار، حجم فروش محصولات چای ایرانی را افزایش داد. همچنین، اجرای راهکارهایی مانند افزایش بهره‌وری و کاهش هزینه‌های تولید، ارتقای کیفیت محصولات و ایجاد برند ملی قوی، می‌تواند به توسعه‌ی این صنعت در حوزه‌ی تولید ملی کمک نماید. ایجاد شرایط مناسب برای سرمایه‌گذاری در مناطق تولیدکننده‌ی چای، ایجاد اشتغال‌زایی غیرمستقیم در زنجیره‌ی ارزش چای و توسعه‌ی صادرات چای با ارزش افزوده بالاتر، توانایی کمک به توسعه و رشد اقتصادی کشور را دارد.