ارائه یک مدل ریاضی استوار امکانی به‌منظور مسیریابی، زمان‌بندی و توزیع منابع در عملیات کمک‌رسانی پس از زلزله با درنظر گرفتن اختلال در توزیع در شرایط عدم قطعیت

نویسندگان

1 استادیار، گروه مهندسی صنایع، موسسه آموزش عالی سراج، تبریز، ایران

2 استادیار، گروه مهندسی صنایع، دانشکده مکانیک، مکانیک و صنایع، دانشگاه زنجان، زنجان، ایران

3 کارشناسی ارشد مهندسی صنایع، موسسه آموزش عالی سراج، تبریز، ایران

doi
10.22084/ier.2021.22420.1985
چکیده

ازآنجایی‌که فاجعه‌های طبیعی اغلب موجب از بین رفتن جان و مال انسان‌ها می‌شوند، طراحی مناسب شبکه توزیع امدادرسانی بعد از وقوع بحران ضروری می‌باشد. به‌علاوه چون افراد آسیب‌دیده نمی‌توانند بیش از چند روز بدون آب، غذا، دارو و سرپناه زنده بمانند، مسئله مسیریابی و توزیع کالاهای امدادی با حداکثر سرعت بسیار مهم بوده و از اهداف اصلی پژوهش در نظر گرفته‌شده است. حداقل کردن تعداد وسایل موردنیاز به‌منظور کاهش هزینه‌ها و توزیع عادلانه کالاهای امدادی به‌گونه‌ای که در یک پناهگاه نسبت به پناهگاه دیگر، کمبود بیش‌ازحد زیاد نباشد، از دیگر اهداف پژوهش می‌باشند. برای دستیابی به اهداف فوق،‌ مدل برنامه ریاضی سه هدفه سیستم لجستیک توزیع برای مسیریابی و زمان‌بندی وسایل نقلیه امدادی جهت توزیع کالاهای امدادی از مراکز توزیع به پناهگاه‌ها تحت شرایط عدم قطعیت و با در نظر گرفتن اختلال در توزیع طراحی‌شده است. به‌منظور برخورد با عدم قطعیت موجود در پارامترهای مسئله از دو روش امکانی مختلف شامل رویکرد امکانی مبتنی بر اندازه اعتبار و روش استوار امکانی بهره گرفته‌شده است. برای حل مدل چندهدفه ارائه‌شده نیز از یک رویکرد فازی تعاملی بهره گرفته‌شده است. درنهایت به‌منظور بررسی کاربردپذیری مدل ریاضی ارائه‌شده، مطالعه موردی در ایران و در شهر تبریز صورت گرفته است. با توجه به نتایج به‌دست‌آمده و اولویت تصمیم‌گیرنده برای کاهش تقاضای برآورده نشده در این مقاله، روش استوار امکانی بهترین روش برای مدل‌سازی مسئله موردنظر انتخاب می‌شود. همچنین نتایج حاصل از حل مطالعه موردی نشان داد که بین میزان عرضه کالاهای امدادی و زمان توزیع کالاهای امدادی رابطه معکوس وجود دارد و درصد کاهش زمان توزیع کالاهای امدادی درازای افزایش بیش‌ازحد عرضه کالاهای امدادی بسیار ناچیز می‌باشد.