ارزیابی پیشایندها و پیامدهای حاصل از ارزیابی آمادگی صادرات برای شرکت‌های کوچک و متوسط ایران

نویسندگان

1 دانشیار، گروه مدیریت بازرگانی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.

2 استادیار، گروه مدیریت، دانشکده مدیریت دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران.

3 دانشجو دکتری تخصصی، گروه مدیریت بازرگانی، واحد امارات، دانشگاه آزاد اسلامی، دبی، امارات متحد عربی.

4 استادیار گروه مدیریت بازرگانی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

doi
10.22070/cs.2023.17755.1312
چکیده

در سالیان اخیر اهمیت شرکت‌های کوچک و متوسط به عنوان ستون فقرات اقتصاد کشورها بر همگان روشن شده است. صادرات به عنوان یکی از استراتژی‌های این قبیل شرکت‌ها برای توسعة بازار، یشتر برای بقا و بین‌المللی شدن مطرح شده است. اما شرکت‌های کوچک و متوسط به دلیل محدودیت‌هایی که دارند، کمتر از شرکت‌های بزرگ در این امر امکان موفقیت دارند. لذا الگوها و مدل‌هایی جهت ارزیابی آمادگی این قبیل شرکت‌ها به منظور مبادرت به این امر توسعه یافته‌اند. اما شرکت‌های کوچک و متوسط ایرانی شرایط کاملاً متفاوتی را تجربه می‌کنند که نیازمند مدل‌ها و الگوهای دیگری برای این کار هستند. مطالعة حاضر با استفاده از روش آمیخته (نظریه‌پردازی داده‌بنیاد به منظور نظریه‌سازی و آزمون نظریه با استفاده از مدل معادلات ساختاری) به ایجاد الگویی برای ارزیابی آمادگی صادرات شرکت‌های کوچک و متوسط می‌پردازد. در فاز نظریه‌پردازی 25 مصاحبه با افراد واجد شرایط انجام گرفت و الگوی مدنظر بر اساس 6 مقولة اصلی و 25 مقولة فرعی ساخته شد. سپس آزمون‌های مختلف آماری جهت تأیید مدل از ابعاد مختلف بر روی 198 نمونه انجام گرفت. نتایج حاکی از مهم بودن تمامی عوامل اصلی شامل: ارزیابی آمادگی صادرات، شرایط علی مؤثر بر آمادگی صادرات شرکت‌های کوچک و متوسط ، عوامل زمینه‌ای مؤثر بر آمادگی صادرات شرکت‌های کوچک و متوسط ، شرایط مداخله‌گر آمادگی صادرات شرکت‌های کوچک و متوسط ، راهبردهای مؤثر بر آمادگی صادرات شرکت‌های کوچک و متوسط ، پیامدهای پیاده‌سازی آمادگی صادرات شرکت‌های کوچک و متوسط ، مقوله­های فرعی و همچنین شاخص‌های تشکیل­دهنده آنها داشت. همچنین دیگر آزمون‌های انجام گرفته بر روی نمونه‌های کمی نتایج جالب توجه دیگری را آشکار ساختند.