بررسی اثر کودهای زیستی بر بهبود جذب عناصر غذایی، رشد و عملکرد درختان فندق استان گیلان

نویسندگان

1 استادموسسه تحقیقات خاک وآب کشور

2 عضو هیات علمی مرکز تحقیقات کشاورزی ومنابع طبیعی استان گیلان

doi
10.22092/sbj.2024.366006.264
چکیده

فندق در استان گیلان سطحی بیش از 19000 هکتار را به خود اختصاص داده است. این گیاه ارزشمند در سال­های اخیر به دلیل عدم استفاده از روش­های نوین عملیات به زراعی خصوصا تغذیه تلفیقی، با عملکرد پایین و همچنین با معضل سرخشکیدگی محدود در برخی باغات مواجه شده است. به منظور بررسی اثر تلفیقی کودهای شیمیایی و زیستی باکتری­های محرک رشد و قارچ تریکودرما بر خصوصیات رشدی باغات فندق دارای سرخشکیدگی در دو باغ منطقه اشکورات شهرستان رودسر، آزمایشی درقالب طرح بلوک­های کامل تصادفی با پنج تیمار و سه تکرار در دو سال زراعی 1401- 1400 انجام پذیرفت. تیمارهای مورد بررسی شامل: T1- شاهد (عرف باغدار)، T2- مصرف خاکی کود دامی به میزان 20 کیلوگرم برای هر درخت + توصیه کود شیمیایی، T3- (T2+ باکتری سودموناس)، T4- ( T2+قارچ تریکودرما)، T5- (T2+ ترکیب قارچ تریکودرما و باکتری سودموناس) در نظر گرفته شدند. نتایج نشان داد که بیشترین اثرات مثبت را تیمار پنجم (ترکیب کود شیمایی، ماده آلی و استفاده از قارچ تریکودرما و باکتری جنس سودموناس) روی صفات مورد برررسی داشته­اند. این عوامل زیستی سبب افزایش جذب عناصر غذایی، فسفر، نیتروژن، آهن و مس به ترتیب68/33، 28/13، 172/48 و 146/33 درصدی در درختان فندق گردیدند، که منجر به افزایش سبزینگی و کاهش زردی درختان شد. کاربرد تلفیقی کودهای شیمیایی و زیستی خصوصا به صورت ترکیبی، نقش مؤثری در مرتفع کردن کندی و توقف رشد و بهبود سرخشکیدگی شاخه­ها داشت. این تیمار سبب افزایش معنی­دار پارامترهای رویشی مانند پهنک برگ (39/53%)، طول سرشاخه­ها (80/21%)، شاخص کلروفیل (100/70%) و همچنین عملکرد (28/57%) درختان فندق گردید. لذا استفاده از تیمار تلفیقی حاوی کودهای شیمیایی، مواد آلی و نهادهای زیستی شامل قارچ تریکودرما و باکتری سودموناس برای درختان فندق دارای سرخشکیدگی در منطقه توصیه می­گردد.