ارزیابی صفات فیزیویولوژیک نهال‌های مایه‌زنی شده فندق با قارچ Trichoderma harzianum Rifai در شرایط عرصه

نویسندگان

1 - استادیار پژوهش، بخش تحقیقات جنگل‌ها و مراتع، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان اردبیل، سازمان تحقیقات، آموزش

2 مؤسسه تحقیقات جنگل‌ها و مراتع کشور

3 دانشیار پژوهش، بخش تحقیقات جنگل، مؤسسه تحقیقات جنگل‌ها و مراتع کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایران

doi
10.22092/sbj.2024.363916.258
چکیده

استفاده از ریزجانداران افزاینده رشد، یکی از روش‌های زیستی به منظور افزایش عملکرد گیاهان و کاهش مصرف کودهای شیمیایی محسوب می‌شود. بر این اساس، به منظور بررسی اثر بخشی harzanium Trichodermaبر برخی از صفات رویشی برگ و مشخصه‌های فیزیولوژیک نهال‌های فندق، یک آزمایش فاکتوریل در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی در شرایط عرصه اجرا شد. فاکتورهای مورد بررسی شامل مبداء نهال در سه سطح (فندقلو، مکش و مکیدی) و مایه‌زنی قارچ در دو سطح (harzanium T. و شاهد) با سه تکرار 25 تایی با فاصله 3 × 3 متر، در اراضی زراعی حاشیه جنگل فندقلوی اردبیل کاشته شدند. نتایج پس از چهار سال نشان داد نهال‌های مایه‌زنی شده هر سه مبدأ، از لحاظ همه مشخصه‌های مورد بررسی در مقایسه با نهال شاهد (مایه-زنی نشده) برتر بودند. بیشترین مقدار صفات مورد بررسی به نهال‌های مبداء فندقلو تعلق داشت. به‌طوری که در این نهال‌ها، سطح برگ و سطح ویژه برگ به‌ترتیب 9/40 و 3/21 درصد و مشخصه‌های فیزیولوژیک شامل فتوسنتز، هدایت روزنه‌ای، کلروفیل و کارایی مصرف آب به‌ترتیب 8/66، 65، 8/40 و 5/146 درصد در مقایسه با نهال‌های شاهد افزایش داشت. در نهایت می‌توان نتیجه‌گیری کرد کاشت نهال‌های فندق مایه‌زنی شده با قارچ harzanium T. رشد رویشی بیشتری خواهد داشت.