بررسی تأثیر بازارچه مرزی «تمرچین» بر گسترش فیزیکی شهر پیرانشهر در محدودة زمانی 1385 تا 1393

نویسندگان
doi
10.22059/jhgr.2020.103933.1006784
چکیده

فعال ‏ شدن بازارچه‏های مرزی در چند سال اخیر موجبات رشد اقتصادیِ بیشتری را برای شهرهای مرزی فراهم کرده است؛ یعنی جریانی که به توسعه اقتصادی و رشد شهری (رشد شهرها) منجر می‏شود. روشن است که توسعه فعالیت‏های اقتصادی موجب اشتغال می‏شود و به مقدار زیادی موجب جذب جمعیت به شهرها (مهاجرپذیری) و رشد شهرنشینی می‏شود که این رشد عامل مؤثری برای توسع ة اراضی و گسترش کالبد شهری است. بر همین مبنا، هدف اصلی پژوهش حاضر بررسی تأثیر بازارچ ة مرزی تمرچین بر گسترش فیزیکی شهر پیرانشهر در یک دهۀ اخیر است. بنابراین، برای بررسی الگوی فضایی ‏- زمانی و فر ا یندهای گسترش شهری پیرانشهر (سال‏های 1385-1393)، از تصاویر ماهواره‏ای لندست ، تصویر ETM+ TM (سال‏های 1385 و 1393) در نرم ‏ افزار Idrisi و مدل رگرسیون لجستیک استفاده شده است. نتایج ادغام داده‏های سنجش از دور و مدل رگرسیون لجستیک ( LR ) در نرم‏افزار SPSS اطلاعات مهمی در مورد الگو و روند تغییر پوشش زمین ارائه داده که بی انگر آن است که بازارچ ة مرزی تمرچین و رشد اقتصادی ناشی از آن همراه با ایجاد زمینه‏های اشتغال عاملی اساسی در گسترش فیزیکی شهر پیرانشهر بوده است تا جا ی ی که در روند این گسترش شهری روستای « شین‏آباد » در شهر ادغام شده است و همچنین نتایج حاصل از به‏کارگیری مدل هلدرن برای تبیین بیشتر مس ئ له نشان می‏دهد که گسترش شهر پیرانشهر بیشتر ناشی از افزایش جمعیتِ (997 / 0-) این شهر بوده تا الگوی تراکم شهری ؛ به ‏ طوری‏که با وجود ظهور سکونتگاه‏های غیررسمی در حواشی شهر و ادغام روستای شین‏آباد، شهر رشد اسپرال را تجربه نکرده است.