تحلیل ادراک کشاورزان حوضة آبریز دریاچة ارومیه از خشکسالی و اثرات آن (مورد مطالعه: شهرستان میاندوآب)
نویسندگان
1 دانشگاه آزاد اسلامی
2 دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی
3 دانشگاه علوم پزشکی رفسنجان
doi
10.22059/jhgr.2020.293300.1008042چکیده
تأثیرات اجتماعی، بیولوژیکی ، و اقتصادی خشکسالیها بستگی به آمادگی کشاورزان برای پاسخ به آن دارد و اقدامات کشاورزان تحت تأثیر چگونگی ادراک آنان از خشکسالی است . ادراک کشاورزان از خشکسالی، عامل مهمی در سیاستگذاریها و برنامه ریزیهای مدیریت منابع آب ذکر شده است. بنابراین ، این پژوهش کیفی با هدف تحلیل ادراک کشاورزان حوض ة آبریز دریاچة ارومیه (شهرستان میاندوآب) از خشکسالی و اثر ها و پیامدهای آن انجام گرفت. جامع ة موردمطالعه کشاورزان حوض ة آبریز زرینهرود و سیمینهرود بودند ؛ نمونهگیری به صورت هدفمند ملاک محور و با استفاده از روش گلول ة برفی انجام گرفت. اطلاعات مورد نیاز از طریق مصاحبههای عمیق فردی و بحثهای گروهی متمرکز با کشاورزان گردآوری شد و تجزیه و تحلیل دادهها نیز با استفاده از تحلیل محتوای جهتدار و نرمافزار مکسکیودا انجام گرفت. نتایج نشان داد بیشتر کشاورزان خشکسالی را پدیدهای اقلیمی میدانند ؛ هرچند که عدهای نیز آن را ناشی از خشم و غضب خداوند، رفتارهای مخرب برخی کشاورزان ، و سوء مدیریت مسئولان میدانند. کشاورزان افزایش نگرانی از آینده، تشدید خشکسالی و کمآبی ، و افزایش اثر های مخرب خشکسالی را انتظار دارند . هزینه کردن پساندازها، استفاده از آبیاری پیشرفته، کشت گیاهان جای گزین و سازگار با خشکسالی، ذخیرهسازی و بهینهسازی مصرف آب، دست روی دست گذاشتن، توکل به خدا و کمک گرفتن از نهادهای مذهبی، و مهاجرت به شهر از جمله کارهایی است که برای مقابله با خشکسالی یا کاهش اثر های آن انجام میدهند. نتایج این مطالعه میتواند به اجرای مداخلات مناسب برای افزایش تابآوری کشاورزان در برابر خشکسالی کمک کند.