تبیین نقش ظرفیت نهادی در رقابت‌پذیری شهرهای میانی ایران (موردمطالعه: شهرهای سنندج و زنجان)

نویسندگان

1 دانشگاه علوم پزشکی مشهد

2 دانشگاه علوم پزشکی کاشان

3 دانشگاه علوم پزشکی تهران

4 دانشگاه علوم پزشکی تهران

doi
10.22059/jhgr.2020.263744.1007763
چکیده

پژوهش حاضر با هدف تبیین نقش ظرفیت نهادی در رقابت‏پذیری شهرهای میانی زنجان و سنندج به‏نگارش درآمده تا، علاوه بر ارزیابی وضعیت این شهرها به‏لحاظ ظرفیت نهادی در رقابت‏پذیری شهری، میزان اثرگذاری ظرفیت نهادی بر رقابت‏پذیری آن‏ها را تعیین کند. روش پژوهش برحسب هدف کاربردی و از لحاظ ماهیت توصیفی‏- ‏تحلیلی است. روش جمع‏آوری داده‏ها به‏صورت میدانی با استفاده از تکنیک پرسش‏نامه بوده است؛ بدین‏ترتیب، داده‏های تحقیق از دو گروه جامعة آماری یعنی نهادها(مسئولان) و مراجعه‏کنندگان(مردم) جمع‏آوری و برای تحلیل داده‏ها از نرم‏افزارهایSPSSوLisrelاستفاده شده است. روش نمونه‏گیری نهادها غیرتصادفی وهدفمند ومردم به‏صورت تصادفی بوده است. براساس نتایج پژوهش، وضعیت ظرفیت نهادی در رقابت‏پذیری شهرهای زنجان وسنندج، براساس نظر هردو گروه، وضعیت قابل قبولی نیست؛ به‏گونه‏ای که، ازنظر مسئولان، شهرزنجان با ارزش عددی87 / 2 و سنندج با 91 / 2 و از نظر مردم زنجان با ارزش02 / 3 و سنندج با 82 / 2 از لحاظ ظرفیت نهادی در سطح کلی دروضعیت نامناسبی قرار گرفته‏اند؛ در این میان، در هر دوشهر، شاخص «سرمایة انسانی» بیشترین ارزش را به‏خود اختصاص داده و مؤلفة«توانایی نهادی» نیز در شهرهای زنجان(02 / 3) و سنندج(08 / 3) به‏عنوان مؤثرترین مؤلفة ظرفیت‏نهادی در رقابت‏پذیری‏شهری تعیین شده است. درنهایت، ارزیابی میزان تأثیرگذاری متغیر مستقل بر متغیروابسته درمدل معادلات ساختاری، علاوه بر تأیید معناداری رابطة دو متغیر، تأثیر ظرفیت‏نهادی بر رقابت‏پذیری شهری را درسطحی بالا با ارزش عددی98 / 11 پذیرفته که این امر نشان‏دهندة تأثیر «بسیار بالای ظرفیت نهادی بر رقابت‏پذیری شهری» است. بنابراین، برمبنای نتایج پژوهش‏حاضر، تأثیر بسیار بالای ظرفیت‏سازی در امورشهری به‏طور عام و رقابت‏پذیری‏شهری به‏طور خاص نمایان می‏شود.