تأثیر کابرد باکتریهای حلکننده ترکیبات نامحلول روی و پودر لاستیک بر رشد و محتوای روی و آهن در گیاه ذرت
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری علوم خاک، دانشگاه ولی عصر رفسنجان
2 استادیار دانشگاه ولی عصر رفسنجان
3 دانشیار دانشگاه ولی عصر رفسنجان
4 دانشیار دانشگاه ولی عصر رفسنجان
5 پژوهشگر دانشگاه استرالیای جنوبی
doi
10.22092/sbj.2022.359916.242چکیده
لاستیکهای ماشین حاوی مقادیر قابلتوجهی عنصر روی هستند، از این رو، ضایعات لاستیک میتوانند منبع بالقوه روی برای گیاهان باشند. مطالعه حاضر جهت بررسی اثر سویههای سودوموناس حلکننده ترکیباتنامحلول روی و پودر ضایعاتلاستیک بر رشد و تغذیه ذرت اجرا شد. نتایج مطالعه آزمایشگاهی نشان داد که 12 جدایه قادر به انحلال روی موجود در پودرلاستیک در محیط مایع بودند. در همین راستا pH محیط حاوی باکتری A2 نسبت به شاهد کاهش 66 درصدی را نشان داد. پژوهش گلدانی به صورت فاکتوریل در قالب طرح کاملاً تصادفی با سه تکرار در بستر کشت شناستریل انجام شد. فاکتورها شامل باکتریهای سودوموناس در شش سطح (بدون تلقیح (C) و تلقیح با پنج سویه سودوموناس (B1 تا B5)) و تیمار روی از منبع پودر لاستیک در چهار سطح 0 (C)، 100 (T1)، 200 (T2) و 300 (T3) میلیگرم درکیلوگرم روی (به ترتیب معادل 0، 9، 18 و 27 گرم پودر لاستیک در کیلوگرم شن) بود. نتایج نشان داد که اثرات اصلی تیمارها بر پارامترهای کلروفیل فلورسانس (Fv/Fm)، شاخص سبزینگی (SPAD)، شاخص کارایی دستگاه فتوسنتزی (PI) و وزن خشک اندامهوایی معنیدار شد. با کاربرد سویههای باکتری و افزایش در میزان پودر لاستیک، میزان هر یک از این پارامترها افزایش معنیدار یافت. کاربرد سطح T3 لاستیک به همراه تلقیح با تمامی جدایهها باعث افزایش پارامترها (به ترتیب افزایش 1/33، 1/02 و 1/28 برابری در مقدار SPAD، Fv/Fm و PI) در مقایسه با تیمار شاهد شد. وزن خشک ریشه و غلظت روی در اندامهوایی و ریشه ذرت تحت تاثیر اثر متقابل تیمارها قرارگرفت. بیشترین مقدار وزن خشک ریشه گیاه در تیمار B3+T3 (افزایش 2/14 برابری نسبت به شاهد) مشاهده شد. غلظت روی در اندامهوایی در تیمار B4+T3 بیشترین مقدار را داشته که افزایش معنیدار و 20 برابری نسبت به شاهد داشت. بیشترین غلظت روی در ریشه در حضور سویههای B3 و B2در سطح T3 پودر لاستیک بود که به ترتیب 25 و 22 برابر نسبت به شاهد افزایش معنیدار داشت. بیشترین میزان غلظت آهن در اندامهوایی و ریشه گیاه مربوط به کاربرد سطح T3 پودر لاستیک به ترتیب با مقدار 28/3 و30/7 میلیگرم در کیلوگرم وزن خشک بود. همچنین، سویههای باکتری باعث افزایش معنیدار غلظت آهن اندامهوایی نسبت به شاهد شدند ولی تفاوت معنیداری بین سویهها مشاهده نشد. در نهایت میتوان نتیجه گرفت که استفاده از پودر لاستیک تلقیح شده با جدایههای باکتری میتواند تاثیر زیادی در رشد و بهبود عملکرد گیاه داشته باشد.