فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

این تحقیق به منظور بررسی تنوع گونه­ای قارچ­های آربوسکولار همزیست در کاربری­های جنگل طبیعی بلوط، جنگل دست­کاشت پهن­برگ، جنگل دست کاشت سوزنی­برگ، زمین زراعی و مرتع در رویشگاه لنه، شهرستان چرداول در استان ایلام انجام گرفت. بدین منظور از هر کاربری در عمق­های 5-0 و 15-5 سانتی­متری خاک به طور تصادفی پنج نمونه ترکیبی خاک برداشت شد و خصوصیات خاک و قارچ­های میکوریزی این نمونه­ها مورد بررسی قرار گرفت. جهت استخراج قارچ از روش الک مرطوب و شیب غلظت ساکاروز استفاده شد. همچنین شناسایی آنها بر اساس صفات مورفولوژیکی اسپور نظیر شکل، رنگ، اندازه، تعداد لایه دیواره، ضخامت لایه­های دیواره و شکل ریسه انجام گرفت. در مجموع 19 گونه قارچ میکوریزی متعلق به هشت جنس Glomus، Acaulospora، Claroideoglomus، Rhizophagus، Septoglomus، Dentiscutata، Paraglomus،  Entrophospora شناسایی شد. نتایج نشان داد که تنوع زیستی قارچ­های میکوریز آربوسکولار و فراوانی اسپور قارچ­ها در کاربری­های مختلف متفاوت است (p<0.05). بیشترین میانگین تراکم جمعیت اسپور به ترتیب مربوط به جنگل طبیعی (78/12)، جنگل­کاری پهن برگ (66/28) و مرتع (57/48) و کمترین آن مربوط به زمین زراعی (50/96) و جنگل­کاری سوزنی­برگ (28/16) بود. همچنین مشخص شد که غنای قارچ­های همزیست در جنگل طبیعی (16/6) و مرتع (15/8) بیشترین و در کاربری زراعی (11/6) و جنگل­کاری سوزنی برگ (14/4) کمترین بود. شاخص­های تنوع شانون­وینر و سیمپسون در کاربری­های جنگل طبیعی، مرتع و جنگل­کاری­ها به طور معنی­داری از کاربری زمین زراعی بیشتر بود. بر اساس نتایج تحقیق، اختلاف معنی­داری بین دو عمق 5-0 و 15-5 سانتی­متری در تراکم اسپور و شاخص­های تنوع گونه­ای وجود ندارد (p>0.05). نتایج این تحقیق نشان داد که تغییر کاربری جنگل بر تنوع و فراوانی قارچ­های میکوریزی همزیست تاثیر منفی دارد. بنابراین توصیه می­گردد برای حفظ این جوامع، جنگل­های طبیعی تحت حفاظت بیش­تری قرار گیرند.