شناسایی عوامل و مؤلفه‌های آموزش فراگیر: مطالعه‌ای فراترکیب

نویسندگان

1 دانشیاریار، گروه مدیریت و برنامه ریزی آموزشی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی دانشگاه تهران. تهران، ایران

2 گروه علوم تربیتی، دانشگاه امام صادق، تهران، ایران

3 مدیریت آموزشی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی دانشگاه تهران. تهران. ایران

4 استادیار، گروه مدیریت و برنامه ریزی آموزشی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی دانشگاه تهران. تهران، ایران (نویسنده مسئول)

5 استاد ممتاز، گروه روانشناسی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی دانشگاه تهران. تهران، ایران

doi
10.22070/tlr.2025.19318.1617
چکیده

مقدمه و هدف: هدف پژوهش حاضر شناسایی و ارائه چارچوب نظام‌مند از عوامل و مؤلفه‌های آموزش فراگیر در مدارس می‌باشد.روش: در این مطالعه از روش کیفی و مرور نظام‌مند از نوع فراترکیب استفاده گردید. به‌منظور تحقق هدف مقاله، پژوهش‌هایی که تاکنون در حوزهآموزش فراگیر دانش‌آموزان با نیازهای ویژه انجام شده، مورد جست‌وجو و بررسی قرارگرفته و در مسیر ذکر شده از روش هفت مرحله‌ای باروسو و ساندلوسکی استفاده شده است. در این راستا، با استفاده از کلیدواژه‌های مربوط به کودکان با نیازهای ویژه، آموزش فراگیر و مؤلفه‌ها و عوامل آموزش فراگیر، جست‌وجو در پایگاه داده‌های داخلی در بازه زمانی 1383 تا 1402 و پایگاه داده‌های خارجی در بازه زمانی2005 تا 2024 انجام پذیرفت و از (1552) منبع اولیه یافت شده با غربالگری منابع اولیه به 45 منبع نهایی دست‌یافته شد. یافته‌ها:اساس یافته‌های پژوهش عوامل مؤثر در 2 بعد اصلی عوامل درون مدرسه‌ای و عوامل برون مدرسه‌ای شناسایی گردید که هریک دربرگیرنده زیر مؤلفه‌هایی در بُعد درون مدرسه‌ای (منابع انسانی، منابع مالی، منابع فرهنگی، منابع فیزیکی، رفاه و بهزیستی مدرسه و برنامه درسی)؛ بعد برون مدرسه‌ای (خانواده، جامعه، نظام آموزشی، منابع اقتصادی و تربیت معلم ) می‌باشند.نتیجه‌گیری: شناسایی عوامل آموزش فراگیر و اجرای صحیح و مؤثر آن باعث تضمین عزت‌نفس، وقار و خوداتکایی دانش آموزان استثنایی شده و شرکت فعال آن‌ها را در جامعه تسهیل می‌کند.