تجزیه و تحلیل موانع مدیریت زنجیره تأمین سبز با استفاده از روش مدل‌سازی ساختاری- تفسیری (ISM)

doi
چکیده

به دلیل چالش‌های اقتصادی، اجتماعی و زیست محیطی که در دهه‌ی اخیر سازمان‌ها را تهدید کرده است، رویکرد مشتری گرایی و تمرکز بر خواسته‌های آن و طراحی راهبرد سازمان بر‌‌این اساس، برای ایجاد مزیت رقابتی در سازمان‌ها کم‌رنگ شده است. در این راستا، مدیریت زنجیره تامین سبز، رویکرد مناسب جهت رسیدن به این اهداف است. مدیریت زنجیره‌ی تأمین سبز، یکپارچه کننده‌ی مدیریت زنجیره‌ی تأمین با الزامات زیست محیطی در تمام مراحل طراحی محصول، انتخاب و تأمین مواد اولیه، تولید و ساخت، فرآیندهای توزیع و انتقال، تحویل به مشتری و بالاخره پس از مصرف، مدیریت بازیافت و مصرف مجدد به منظور بیشینه کردن میزان بهره‌وری مصرف انرژی و منابع همراه با بهبود عملکرد کل زنجیره‌ی تأمین است. لذا تحقیق حاضر در پی آن است که به بررسی موانع اجرای شیوه‏های مدیریت زنجیره تأمین سبز در شرکت پارس خودرو با استفاده از رویکرد مدل‌سازی ساختاری تفسیری بپردازد. بدین منظور بخش لجستیک شرکت پارس خودرو مورد مطالعه قرار گرفت. در گام اول به بررسی موانع اجرای این شیوه‏ها پرداخته شد و نهایتاً موانع اصلی با نظر خبرگان امر در این زمینه انتخاب شد. پس از نهایی شدن این موانع، در گام دوم از روش مدلسازی ساختاری تفسیری به منظور تعیین ساختار و نقش موانع استفاده شد. نتایج بدست آمده نشان می دهد که مانع عدم حمایت مدیران ارشد و میانی سازمان در سطح اول در میان کل موانع در رتبه اول قرار گرفت. و مانع عدم وجود رویکرد فعالانه و داوطلبانه سازمان و تأمین کنندگان در خصوص رعایت استانداردهای زیست محیطی و مسئولیت اجتماعی در سطح نهم و آخر قرار گرفت. و همچنین متغیر های وابسته، بانفوذ و مستقل مشخص گردید.