الزامات ارائۀ آموزش‌های مجازی و برخط در مراکز فنی‌و‌حرفه‌ای و تبیین وضعیت موجود و مطلوب عنصر راهبردهای یاددهی‌-‌یادگیری در برنامۀ درسی این مراکز

نویسندگان

1 استادیار، گروه علوم تربیتی، پردیس شهید رجائی، دانشگاه فرهنگیان، قزوین، ایران.

2 مدرس مدعو، کارشناسی‌ارشد تکنولوژی آموزشی، دانشگاه فرهنگیان قزوین، ایران

doi
10.22070/tlr.2024.16934.1345
چکیده

هدف از پژوهش حاضر تبیین وضعیت موجود و مطلوب عنصر روش‌های یاددهی‌-‌یادگیری در برنامۀ درسی جهت ارائۀ آموزش مجازی و برخط در مراکز فنی‌و‌حرفه‌ای بود. این پژوهش از نوع کاربردی و با روش توصیفی‌-‌پیمایشی انجام گرفت و به‌دلیل استفاده از روش‌ها و ابزارهای کیفی و کمی، در زمرۀ پژوهش‌های ترکیبی قرار می‌گیرد. بر‌این‌اساس پژوهش در دو بخش و روش جداگانه انجام گرفت. در بخش کیفی بیست نفر از استادان و مربیان صاحب‌نظر به شیوۀ هدفمند انتخاب و به‌منظور تعیین وضعیت مطلوب عنصر روش‌های یاددهی‌-‌یادگیری در برنامۀ درسی برای اجرای طرح آموزش آنلاین و پیشنهاد برنامۀ درسی مطلوب، با ایشان مصاحبه به عمل آمد. مصاحبه‌ها به‌صورت نیمه‌ساختاریافته انجام شد. در بخش کمی پژوهش جامعۀ آماری شامل دو گروه است: گروه اول شامل مدرسان و مربیان و گروه دوم شامل کارآموزان مراکز فنی‌و‌حرفه‌ای استان که از این میان تعداد پنجاه نفر از مدرسان و هشتاد نفر از کارآموزان به روش نمونه‌گیری تصادفی به‌عنوان نمونه انتخاب شدند و پرسش‌نامه بین آنان توزیع شد. از دیدگاه پاسخ‌گویان، برنامۀ درسی در وضعیت مطلوب باید دارای ویژگی‌هایی باشد که این ویژگی‌ها دربارۀ شیوه‌های یاددهی‌-یادگیری در پنج مقوله ارائه شده است. نتایج بخش کمی نشان داد که در بخش تحلیل وضعیت موجود راهبردهای یاددهی‌-یادگیری میانگین متغیر تدوین طرح درس دارای بیشترین مقدار است و کمترین میانگین مربوط به متغیر استفاده از تدریس هم‌زمان-‌‌ناهم‌زمان و استفاده از بستر آموزشی مناسب است؛ بنابراین دو ویژگی استفاده از بستر آموزشی مناسب و استفاده از تدریس هم‌زمان‌-‌ناهم‌زمان از وضعیت مطلوبی برخوردار نیستند؛ همچنین بین دیدگاه مدرسان و کارآموزان دربارۀ تطابق عنصر شیوه‌های یاددهی‌-‌یادگیری برنامۀ درسی در وضعیت موجود با وضعیت مطلوب تفاوت وجود دارد.