طراحی الگوی برنامۀ درسی تلفیقی پایۀ چهارم ابتدایی با رویکرد تماتیک

نویسندگان

1 گروه آموزش علوم تربیتی، دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران.

2 دانشجوی کارشناسی ارشد تکنولوژی آموزشی ، دانشگاه علوم تحقیقات تهران ، ایران

3 دانشجوی کارشناسی ارشد تکنولوژی آموزشی ، دانشگاه علوم تحقیقات تهران ، ایران

doi
10.22070/tlr.2024.19241.1607
چکیده

هدف از پژوهش حاضر طراحی الگوی برنامۀ درسی تلفیقی پایۀ چهارم ابتدایی با رویکرد تماتیک است. به همین منظور، از تحلیل محتوای کیفی استفاده شده است. جامعة پژوهشی شامل تمامی کتاب‌های درسی و راهنمای معلم پایۀ چهارم ابتدایی سال تحصیلی ۱40۳- 140۲ است. به‌منظور تنظیم یک راهنمای عملی برنامۀ درسی تلفیقی مناسب برای پایۀ چهارم ابتدایی از نمونه‌گیری صرف‌نظر شد و تمام جامعۀ پژوهشی بررسی گردید. جمع‌آوری اطلاعات به‌وسیلۀ چک‌لیست صورت گرفت. در تجزیه‌وتحلیل داده‌ها از فرایند کدگذاری چهارمرحله‌ای استفاده شد: ابتدا واحدهای معنایی با بررسی دقیق هر کتاب استخراج شدند. در مرحلۀ بعدی، واحدهای معنایی کدگذاری شدند. در مرحلۀ سوم، از طریق گروه‌بندی، کدهایی که وجه اشتراک داشتند طبقه‌بندی شدند. در مرحلۀ آخر، از ارتباط میان طبقه‌بندی کدها، درون‌مایه یا تم و مضمون اصلی مشخص شد. اعتبار مضامین تلفیقی را ده معلم باتجربۀ پایۀ چهارم ابتدایی و پنج تن از استادان دانشگاه فرهنگیان در گروه علوم تربیتی با تخصص آموزش دورۀ ابتدایی سنجیدند. نتایج نهایی نُه مضمون اصلی را نشان دادند که عبارت‌اند از: نیازهای مهم، سواد مالی، شخصیت‌های علمی و ادبی و دینی، نهادها، شباهت‌ها و تفاوت‌ها، تغییر، مهربانی، تلاش، محافظت. درنهایت، براساس مضمون نیازها، یک الگوی تلفیقی پایۀ چهارم ابتدایی تنظیم شد؛ بنابراین می‌توان نتیجه گرفت که مهارت‌ها و مفاهیم پایۀ چهارم ابتدایی مضامینی تلفیقی هستند و امکان طراحی و اجرای یک الگوی برنامۀ درسی تلفیقی در پایۀ چهارم وجود دارد که موجب یادگیری عمیق‌تر دانش‌آموزان می‌شود.