فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

آتش‌سوزی ها بر ساختار، ترکیب و عملکرد بوم‌سازگان‌ها تاثیرگذار است. پایش احیا و بازسازی پوشش گیاهی پس از آتش‌سوزی به منظور ارزیابی اثرات آتش‌سوزی بر بوم‌سازگان‌های جنگلی ضروری است. هرساله، تعداد زیادی آتش‌سوزی سطحی با شدت کم تا متوسط در جنگل‌های زاگرس اتفاق می‌افتد. این پژوهش با هدف بررسی میزان بازیابی پوشش گیاهی پس از آتش‌سوزی در بخشی از جنگل‌های زاگرس شمالی از طریق بررسی تغییرات رفتار طیفی این جنگل‌ها انجام شد. برای این کار تصاویر سنجنده OLI ماهواره Landsat8 از سال 2013 تا 2018 مورد بررسی قرار گرفتند. در گام اول تصحیح اتمسفری دقیق بر روی داده‌ها انجام شد. از پنج شاخص طیفی NBR، NDVI،  NDII، EVI و MSAVI1 به منظور پایش بازیابی پوشش گیاهی منطقه سوخته از دو سال قبل از آتش‌سوزی تا سه سال پس از آتش‌سوزی استفاده شد. در این پژوهش از یک رویکرد کیفی (تفسیر بصری نمودارهای تغییرات طیفی شاخص‌ها) و یک رویکرد کمّی (شاخص تفکیک‌پذیری M-statistic) برای ارزیابی عملکرد شاخص‌ها در تفکیک طبقات  سوخته و نسوخته استفاده شد. برای پایش و به حداقل رساندن اثر تغییرات فنولوژیکی و تأثیر مستقیم تغییرات آب و هوا، مانند بارندگی و خشکسالی، بر روند احیا و تغییرات طیفی پوشش گیاهی، بررسی‌ها همزمان در دو منطقه دچار حریق و شاهد با وضعیت فیزیوگرافی مشابه انجام شد. با توجه به ارزیابی کیفی، همه شاخص‌ها عملکرد خوبی در ارزیابی بازسازی پوشش گیاهی پس از آتش‌سوزی داشتند. تحلیل شاخص کمّی تفکیک‌پذیری نیز نشان داد که شاخص NBR نسبت به سایر شاخص‌های بررسی شده در این پژوهش عملکرد بهتری دارد. شاخص NDVI عملکرد ضعیفتری نسبت به سایر شاخص‌ها ارائه داد. نتایج نشان داد که ارزش همه شاخص‌ها تنها در یکسال پس از آتش‌سوزی به مقادیر قبل از آتش‌سوزی رسیده است. آتش‌سوزی سطحی با شدت کم و همچنین سرعت بالای زادآوری جست‌های بلوط منجر به این نتیجه شده است. بنابراین احیای پوشش گیاهی در منطقه مورد بررسی به سرعت اتفاق افتاده است. به همین دلیل در برخی از مناطق جنگل‌های زاگرس، تشخیص مناطق سوخته تنها یکسال پس از آتش‌سوزی دشوار است.