فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

اقیانوس هند طی سال‌های اخیر به‌دلیل اهمیت اقتصادی و راهبردی آن، به‌سبب برخورداری از منابع سرشار، موقعیت ژئواستراتژیک و نقشِ مواصلاتیِ آن و همچنین واقع شدن تعداد زیادی از کشورها در حاشیۀ آن، مورد توجه جدی قرار گرفته است و به‌عنوان صحنه‌ای جدید برای رقابت قدرت‌های بزرگ و به‌طور عمده بین ایالات متحده، چین و هند دیده می‌شود. از همین‌ رو با عنایت به تمرکز کنونیِ کشورهای بزرگ و گمانه‌زنی‌ها در این خصوص که تاریخ قرن بیست‌ویکم در حال متمرکز شدن در شرق و جنوب آسیاست، بیش از پیش بر دامنۀ اهمیت آن و لزوم حضور و ایفای نقش بسیاری از کشورها در این قلمرو دریایی افزوده شده است. در این چارچوب به‌نظر می‌رسد با در نظر گرفتن این واقعیت که حجم گستردۀ تجارت دریایی و موازنۀ راهبردیِ جهانی در آیندۀ نزدیک در این منطقه رقم خواهد خورد؛ فرض این مقاله نیز بر این پایه استوار است که آیندۀ چالش‌ها و رقابت‌ها در قرن حاضر در اقیانوس هند و بیش از پیش میان کشورهایی چون آمریکا، چین، هند و کشورهای منطقه‌ای به‌گونه‌ای ضعیف‌تر رخ خواهد داد. نظر به این مهم، در مقالۀ حاضر ضمن بررسی اهمیت این پهنۀ دریایی، ابعاد و تحرکات هر یک از کشورهای مذکور با تمرکز بیشتر بر ایالات متحدۀ آمریکا واکاوی و تجزیه‌وتحلیل می‌کند و تغییرات ژئوپلیتیک احتمالی در اقیانوس هند را با توجه به اقدام‌ها و راهبردهای هر یک از بازیگران مذکور تشریح و ارزیابی دقیق می‌شود.