اثربخشی روش آموزش معکوس در کارگاه‌‌های طراحی بر مهارت خودتنظیمی، خودکارامدی تحصیلی و تفکر طراحی

نویسندگان

1 استادیار، گروه معماری، دانشکده هنرومعماری، دانشگاه آزاد اسلامی واحد همدان، همدان، ایران

doi
10.22070/tlr.2023.17111.1358
چکیده

مقدمه: آموزش معکوس یکی از راهبردهای نوین آموزش شناختی است که می­تواند بر توانایی­های شناختی تأثیر داشته باشد. مطالعه­ی حاضر با هدف بررسی تأثیر روش آموزش معکوس در کارگاه­های طراحی بر مهارت خودتنظیمی، خودکارامدی تحصیلی و تفکر طراحی دانشجویان معماری انجام گرفت. روش: این پژوهش از نوع نیمه آزمایشی با طرح پیش­آزمون- پس­آزمون با گروه کنترل بود. جامعه آماری شامل کلیه دانشجویان دانشگاه آزاد همدان بود. دانشجویان بطور تصادفی به دو گروه آزمایشی و کنترل هر گروه 15 نفر تقسیم شدند. گروه آزمایشی، آموزش معکوس دریافت کردند. ابزارهای اصلی جهت جمع­آوری اطلاعات در این پژوهش شامل پرسشنامه­های خودتنظیمی ریان و کانیل (1989)، خودکارامدی تحصیلی جینک و مورگان (1999) و تفکر طراحی دوسی و همکاران(2018) بود. جهت تحلیل داده­ها از آزمون کلموگراف اسمیرونف و آزمون لون برای محاسبه پیش­فرض­ها و از آزمون تحلیل کوواریانس چند­متغیره و دو­متغیره MANCOVA  استفاده شد.  نتایج: نتایج این پژوهش نشان داد که آموزش معکوس در کارگاه­های طراحی بر مهارت خودتنظیمی، خودکارامدی تحصیلی و تفکر طراحی دانشجویان معماری تأثیر داشته است.  با محاسبه مجذور اتا، میزان  تأثیر این آموزش  بر مهارت خودتنظیمی (54 درصد)، بر خودکارآمدی تحصیلی ( 51 درصد) و بر تفکر طراحی ( 73 درصد) به­دست آمد  که می­تواند باعث افزایش مهارت­های مربوطه شود. بحث و نتیجه­گیری: روش آموزش معکوس مبتنی بر کارگاه­های طراحی، باعث افزایش خودکارامدی تحصیلی و مهارت خودتنظیمی و تفکر طراحی می­شود. افزایش خودکارآمدی تحصیلی منجر به توانمندی باور دانشجو درباره ادراک خود از شایستگی­ها و توانایی­هایش برای فهمیدن یا انجام دادن تکالیف می­شود. همچنین این روش آموزشی به افزایش فعالیت دانشجو در کارگاه طراحی و خودتنظیمی او کمک می کند .و از آنجایی که افزایش توانایی­های ذهنی و تفکر طراحی دانشجو در مهارت­های عملی مرتبط با تکالیف یعنی طراحی نشان داده می­شود؛ لذا برنامه­های دانشگاه­ها باید به گونه­ای تنظیم شوند که در برنامه­ریزی­های آموزشی و برنامه درسی از روش­های فعال تدریس استفاده شود که به­جای ذخیره­سازی داده­ها، فراگیران بتواند در فرایند آموزش مشارکت کنند