جدا سازی تعدادی از باکتریهای سلولولیتیک بومی و بررسی سیستم آنزیم سلولازی آنها برای تجزیه ضایعات لیگنو سلولزی
نویسندگان
1 عضو هیات علمی
2 دانشیار گروه مهندسی و علوم خاک، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران، کرج، ایران
3 دانشیار پژوهش موسسه تحقیقات خاک و آب، سازمان تحقیقات ، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج ، ایران
4 استاد پژوهش، موسسه تحقیقات خاک و آب، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران
doi
10.22092/sbj.2019.123359.144چکیده
باکتریهای سلولولیتیک با داشتن سیستم آنزیم سلولازی نقش مهمی در تجزیه ضایعات لیگنوسلولزی و تسریع فرایند کمپوست سازی دارند. به همین منظور تحقیقی روی تعدادی از باکتریهای سلولولیتیک در بخش تحقیقات بیولوژی موسسه تحقیقات خاک و آب انجام شد. پس از نمونهبرداری از منابع مختلف بر اساس خصوصیات مرفولوژیکی جدایهها و آزمون اولیه سلولولیتیک بودن باکتریها روی محیط اختصاصیB.H.M اقدام و تعداد 28 جدایه با قدرت سلولازی جداسازی و خالص سازی شد. کشت نقطهای روی محیط کشت اختصاصی و مشاهده قطر هاله به عنوان شاخص سلولولیتیک بودن جدایهها منجر به تفکیک 12 جدایه با هاله بزرگ.شد. بیشترین قطر هاله از جدایه MAL به میزان 31 میلیمتر و کمترین قطر هاله از جدایهHSE به میزان هشت میلیمتر بود. بیشترین نسبت قطر هاله به کلنی در جدایهTER و کمترین نسبت در جدایه CPL مشاهده شد. اندازهگیری تولید آنزیمهای سه گانه سلولازی اندو گلوکاناز، بتا گلوکزیداز و اگزوگلوکاناز 12 جدایه منتخب از 28 جدایه با توان سلولازی نشان داد که کمترین مقدار اندوگلوکاناز در جدایه SAD به میزان 17/0 و بیشترین مقدار از جدایه NTL به میزان 55/2 واحد آنزیمی بود. بیشترین فعالیت آنزیمی بتا گلوکزیداز مربوط به جدایه NTT به میزان 31/0 واحد آنزیمی و اگزوگلوکاناز در جدایهHPN به میزان 35/0 واحد آنزیمی و کمترین میزان در جدایه BSB به میزان 18/0 واحد آنزیمی اندازه گیری شد. تجزیه واریانس نشان داد که اختلاف بین فعالیت جدایه با بیشترین و کمترین فعالیت سه گانه سلولازی به ویژه آنزیم اندوگلوکاناز از نظر آماری در سطح یک درصد معنیدار شد. بین قدرت سلولازی با ترکیب آنزیمی ارتباط مستقیم میباشد به نحوی که جدایه NTT علاوه بر تولید بیشترین فعالیت آنزیم بتا گلوکزیداز و مجموع فعالیت سه آنزیم (21/3 واحد آنزیمی) از نظر تولید اندوگلوکاناز و اگزوگلوکاناز به ترتیب در رده دوم و سوم قرار گرفت و با نام Bacillus methyltrophicus شناسایی و ثبت شد.