بررسی نقش زیست توده های گیاهی مختلف بر خصوصیات و تکثیر زیستی کرم های فعال در ورمی کمپوست
نویسندگان
1 دانشگاه شهید چمران اهواز دانشکده کشاورزی گروه زراعت و اصلاح نباتات
2 دانشیار گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشگاه شهید چمران اهواز
3 گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشگاه شهید چمران اهواز
doi
10.22092/sbj.2019.123511.146چکیده
جهت بررسی نوع زیستتودهی گیاهی بر وزن کرمهای خاکی و خصوصیات کود ورمیکمپوست نهایی، پژوهشی در سال زراعی 96 در محیط گلخانه و آزمایشگاه دانشکده کشاورزی دانشگاه شهید چمران اهواز اجرا شد. طرح آزمایشی بهصورت فاکتوریل در قالب بلوکهای کامل تصادفی با سه تکرار بود. فاکتور اول نوع زیستتودهی گیاهی شامل بقایای کنجد، گندم و نیشکر و فاکتور دوم وزن کرم خاکی شامل 60- 75 و 90 گرم در بستر اولیهی تولید کود در نظر گرفته شد. طول دورهی آزمایش 90 روز بود. خصوصیات زیستی کرم خاکی و همچنین خصوصیات شیمیایی کود ورمیکمپوست نهایی تولید شده اندازهگیری شد. نتایج آزمایش نشان داد که بیشترین وزن کرم بالغ (79/122 گرم) و وزن کل کرم (57/209 گرم) (مجموع کرم بالغ و نابالغ) موجود در کود ورمیکمپوست تولید شده از زیستتودهی کنجد با وزن اولیهی کرم 90 گرم حاصل شد، که این تیمار بیشترین میزان فسفر (5/158 میلیگرم در کیلوگرم) را نیز به خود اختصاص داد. کمترین (15/63 گرم) وزن کرم بالغ در تیمار کاربرد زیستتودهی نیشکر و وزن اولیهی کرم 60 گرم بهدست آمد. این در حالی استکه بیشترین نسبت بازدهی (وزن نهایی کرم به وزن اولیهی آن) (8/2) مربوط به تیمار کاربرد زیستتودهی کنجد و وزن اولیهی کرم 60 گرم بود. در مجموع مشخص گردید که هم نوع زیستتودهی بهکار برده شده و هم کمیت وزن اولیهی کرم خاکی اثرات متفاوتی بر خصوصیات زیستی کرمهای مؤثر در تولید ورمیکمپوست خواهند داشت. بهگونهای که برای افزایش سرعت رشد و بلوغ کرمها استفاده از زیستتودهی کنجد و برای تکثیر و زادآوری کرمها زیستتودهی نیشکر موثرتر بوده است. بهعلاوه برای فراهمی مطلوب عناصر نیتروژن، فسفر و پتاسیم در کود ورمیکمپوست نهایی بهترتیب استفاده از زیستتودهی نیشکر، کنجد و گندم مناسبتر بود.