آیتالله میرزا محمدرضا مجتهد و نهضت مشروطهخواهی
نویسندگان
1 استادیار گروه علوم سیاسی دانشکدة حقوق و الهیات دانشگاه شهید باهنر کرمان
doi
10.22059/jpq.2016.59183چکیده
یکی از مهمترین وقایع سیاسی و اجتماعی تاریخ ایران، انقلاب مشروطه است که با وجود تألیفات فراوان در این زمینه، هنوز مجهولاتی از آن باقی مانده است. یکی از این مجهولات نقش یکی از علمای کرمان بهنام آیتالله میرزا محمدرضا مجتهد است که در طی مهاجرت صغری یکی از خواستههای متحصنین، بازگشت ایشان از تبعید بود. در برخی آثار مربوط به مشروطه از او نام برده شده و در مواردی از پیشگامان مشروطه معرفی شده است. هدف این مقاله بررسی عملکرد این روحانی در روند حوادث و تحولات نهضت مشروطه است. یافتههای پژوهش بیانگر آن است که ایشان یکی از نیروهای تأثیرگذار در تحولات مشروطه در کرمان بوده، اما برخلاف آنچه نقل شده مشروطهخواه نبوده است. نقش ایشان در انقلاب مشروطه منحصر به فرصتی است که از موقعیت فلک کردن او توسط حاکم وقت کرمان نصیب آزادیخواهان در تهران شد تا به نظام استبدادی و عینالدوله بتازند و خواهان حاکمیت مشروطه در ایران شوند.