تأثیر آلودگی کادمیم در طی زمان بر فعالیت ویژه آنزیم اوره از، تنفس و نیترات-سازی در یک خاک آهکی غنی شده با ورمی کمپوست

نویسندگان

1 استادیار دانشگاه آزاد اسلامی واحد شیراز

2 استاد دانشگاه آزاد اسلامی واحد شیراز

3 دانشجوی سابق کارشناسی ارشد دانشگاه آزاد اسلامی واحد شیراز

doi
10.22092/sbj.2018.115687
چکیده

آلودگی خاک با عناصر سنگین به­ویژه  کادمیم به دلیل پراکندگی آن در زمین­های کشاورزی امروزه مورد توجه زیادی قرار دارد. در پژوهش کنونی، اثر تیمار­های کادمیم (0، 2، 5  میلی­گرم کادمیم  بر کیلوگرم خاک) بر تنفس خاک و معدنی شدن کربن آلی به عنوان شاخص­های عمومی زیستی خاک و فعالیت ویژه آنزیم­ اوره­آز و میزان تجمع نیترات به­عنوان دو شاخص­ ویژه زیستی پس از گذشت 3، 7، 31، 62 و 93 روز در یک خاک لومی رسی شنی غنی شده با 2% ورمی­کمپوست بررسی شد. فاکتورهای آزمایشی (زمان و غلظت کادمیم) به شکل فاکتوریل در قالب طرح کاملاً تصادفی در سه تکرار و در شرایط کنترل شده آزمایشگاهی انجام شد که پیش از آغاز آزمایش و آلودگی خاک­ها، خاک­ها برای دو هفته با ورمی­کمپوست برای رسیدن به تعادل زیستی خوابانیده شدند. این پژوهش نشان داد که تیمارهای کادمیم تنها بر تنفس و کربن آلی خاک پیامد داشت اما فعالیت ویژه آنزیم اوره­آز و میزان نیترات  تحت تأثیر تیمارها قرار نگرفت. از سوی دیگر، زمان خوابانیدن پیامد چشم­گیری بر فعالیت ویژه آنزیم­ اوره­آز، تنفس خاک، درصد کربن آلی و ازت نیتراتی خاک در پایه آماری 1 % داشت. ضریب همبستگی میان کادمیم و پارامترهای اندازه­گیری شده، گذشته از تنفس و معدنی شدن کربن به عنوان شاخص­های عمومی، به بی اثر بودن تیمارهای این عنصر و احتمالا اثر ویژگی­های خاک آزمایشی بر شاخص­های نیترات و فعالیت اوره­آز دلالت دارد.