رابطه میان ابعاد تعهد سازمانی و رضایت از سرپرست و همکاران با تمایل به ترک خدمت با تأکید بر جایگزین‌های شغلی به عنوان متغیر میانجی

doi
چکیده

این پژوهش با هدف بررسی نقش میانجی جایگزین‌های شغلی در رابطه بین ابعاد تعهد سازمانی و رضایت از سرپرست و همکاران با تمایل به ترک خدمت در میان کارکنان شرکتهای وابسته به شرکت پالایش و پخش فراورده‌های نفتی ایران (13 شرکت) به مرحله اجرا درآمد. از میان جامعه آماری فوق الذکر، 3381 نفر برای پاسخگویی به پرسشنامه‌‌‌‌های پژوهش شامل پرسشنامه 9 سئوالی تعهد سازمانی (دارای سه خرده مقیاس تعهد همانند سازی شده، تعهد پیوستگی یا پیوند جویانه و تعهد مبادله‌ای)، پرسشنامه جایگزین‌های شغلی با 2 سئوال،‌ پرسشنامه ترک خدمت با 2 سئوال،‌ پرسشنامه رضایت از سرپرست با 8 سئوال و پرسشنامه رضایت از همکاران با 10 سئوال به شیوه‌ی تصادفی ساده انتخاب شدند. داده‌های حاصل از پرسشنامه‌های پژوهش با استفاده از تحلیل همبستگی پیرسون و تحلیل رگرسیون میانجی مورد تحلیل قرار گرفتند. نتایج حاصله حاکی از آن بود که جایگزین‌های شغلی نقش میانجی پاره‌ای را در رابطه بین تعهد همانند سازی شده، تعهد مبادله ای و تعهد پیوستگی با ترک خدمت بازی می‌کند. اما نتایج حاصل از تحلیل رگرسیون میانجی نشان داد که جایگزین‌های شغلی برای رابطه بین رضایت از سرپرست و همکاران با ترک خدمت نقش یک متغییر میانجی را ایفاء نمی کند . شواهد حاصل از این پژوهش نشان می‌دهد که اثرات کاهنده ابعاد تعهد سازمانی (بر اساس ضرایب رگرسیون منفی) بر ترک خدمت در صورت وجود جایگزین‌های شغلی تضعیف می‌شود.