مطالعه زوال بلوط Quercus brantii Lindl.)) در ارتباط با خصوصیات خاک و پاسخ‌های اکوفیزیولوژیک آن

نویسندگان

1 استادیار گروه جنگلداری، دانشکدۀ کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه لرستان، خرم‌آباد

2 دانشجوی دکتری جنگل‌شناسی و اکولوژی جنگل، دانشکدۀ کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه لرستان، خرم‌آباد

3 استاد گروه علوم باغبانی، دانشکدۀ کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه لرستان، خرم‌آباد

doi
10.22034/ijf.2021.141074
چکیده

به‌منظور بررسی ارتباط خصوصیات فیزیکی و شیمیایی خاک و همچنین ویژگی‌های اکوفیزیولوژیکی درختان بلوط با پدیدۀ خشکیدگی در منطقۀ مله‌شبانان، 30 قطعه ‌نمونۀ مربعی به روش منظم‌ تصادفی به مساحت 2500 متر مربع و با استفاده از شبکه‌ای به ابعاد 200×200 متر مربع انتخاب شد. به کمک سامانۀ اطلاعات جغرافیایی (GIS) نقشۀ واحدهای همگن منطقه تهیه شد. درصد خشکیدگی در هر قطعه ‌نمونه محاسبه شد و نمونه‌برداری از خاک و برگ درختان انجام گرفت. برخی از خصوصیات فیزیکی و شیمیایی خاک مانند بافت، هدایت الکتریکی، اسیدیته، وزن مخصوص ظاهری، درصد خلل‌و‌فرج، کربن و مواد آلی و غلظت عناصر کلسیم، منیزیم، فسفر، پتاسیم، نیتروژن و سدیم اندازه‌گیری شد. آنزیم‌های پراکسیداز، کاتالاز، آسکوربات‌پراکسیداز، مالون‌دی‌آلدهید، اسید آمینۀ پرولین، کلروفیل a، b، کلروفیل کل و رنگدانۀ کاروتنوئید و غلظت عناصر کلسیم، منیزیم، فسفر، پتاسیم، نیتروژن و سدیم در برگ درختان سنجش شد. نتایج نشان داد که بین طبقات مختلف خشکیدگی از نظر متغیرهای درصد رس، درصد شن، کلسیم و نسبت نیتروژن به فسفر برگ و غلظت مالون‌دی‌آلدهید اختلاف معنی‌داری وجود دارد. کلسیم برگ با افزایش طبقات خشکیدگی افزایش یافت، درحالی ‌که مالون‌دی‌آلدهید ابتدا افزایش و سپس کاهش نشان داد. نتایج تحلیل تطبیقی متعارفی (CCA) نیز نشان داد که فراوانی درختان در طبقات خشکیدگی بالا و تعداد درختان کاملاً خشکیده با وزن مخصوص ظاهری و درصد رس ارتباط مستقیم و با تخلخل، درصد شن و میزان منیزیم، پتاسیم و نیتروژن خاک ارتباط معکوس دارد.