تعیین معادلات آلومتریک برای برآورد زی‌تودۀ تنۀ سه گونه کاج بروسیا، کاج بادامی و زربین در توده‌های دست‌کاشت عرب‌داغ استان گلستان

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری علوم جنگل- جنگلداری، دانشکدۀ علوم جنگل، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان

2 استادیار، گروه جنگلداری، دانشکدۀ علوم جنگل، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان

3 استاد گروه جنگلداری، دانشکدۀ علوم جنگل، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان

doi
10.22034/ijf.2021.279462.1772
چکیده

اندازه‌گیری دقیق زی‌توده و انتخاب مناسب‌ترین معادلات آلومتریک چالش بزرگی در ارزیابی زی‌تودۀ درختان است. بنابراین توسعۀ معادلات آلومتریک برای برآورد دقیق زی‌توده ضروری است. این تحقیق با هدف برآورد زی‌تودۀ تنۀ سه گونۀ سوزنی‌برگ کاج بروسیا، کاج بادامی و زربین در جنگل عرب‌داغ استان گلستان با استفاده از معادلات آلومتریک انجام گرفت. به‌منظور مدل‌سازی زی‌تودۀ تنۀ درختان، سه مشخصۀ اصلی قطر برابرسینه، ارتفاع و چگالی چوب به‌صورت جداگانه و ترکیبی در برازش معادلات به‌کار گرفته شد. نتایج نشان داد که در صورت استفاده از قطر برابرسینه به‌تنهایی برای گونۀ کاج بروسیا، معادلۀ به‌دست‌آمده دارای بیشترین ضریب تبیین (90/0) بود. با اضافه کردن ارتفاع و چگالی چوب به قطر برابرسینه در معادلات آلومتریک زی‌تودۀ تنه ضریب تبیین 9 درصد افزایش و درصد ریشۀ میانگین مربعات خطا 63/12 درصد کاهش یافت. برای گونۀ کاج بادامی، نتایج نشان داد که با اضافه کردن ارتفاع و چگالی چوب به قطر برابرسینه در معادلات آلومتریک زی‌تودۀ تنه، میزان ضریب تبیین و درصد ریشۀ میانگین مربعات خطا بهبود نیافت. برای گونۀ زربین نتایج نشان داد که در صورت استفاده از قطر برابرسینه به‌تنهایی معادلۀ به‌دست‌آمده دارای بیشترین ضریب تبیین (98/0) بود. با اضافه کردن ارتفاع و چگالی چوب به قطر برابرسینه در معادلات آلومتریک زی‌تودۀ تنه میزان ضریب تبیین 1 درصد افزایش و درصد ریشه میانگین مربعات خطا 59/3 درصد کاهش یافت. از معادلات آلومتریک حاصل‌ می‌تواند برای برآورد زی‌تودۀ درختان با این گونه‌ها در شرایط آب‌و‌هوایی و خاک مشابه در مقیاس منطقه‌ای استفاده کرد.