فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

در این پژوهش به منظور بررسی اثرات همزیستی قارچ میکوریز در جذب عناصر غذایی، ارتقاء سازگاری گیاهچه­های حاصل از کشت بافت سیب‌زمینی در گلخانه و افزایش راندمان تولید ریز‌غده در آنها، گیاهچه‌هایی از دو رقم سیب‌زمینی (رقم‌های آگریا و سانته) با دو گونه قارچ میکوریز آربوسکولارا (Glomus.mosseae و G.etunicatum) به صورت مجزا و در مخلوط با هم در قالب آزمایش فاکتوریل با طرح پایه کاملاً تصادفی و در چهارتکرار مایه‌زنی شدند. مایه‌زنی در گلخانه و در هنگام انتقال گیاهچه‌ها انجام شد. هشت هفته پس از مایه‌زنی درصد کلونیزاسیون ریشه در گیاهچه‌ها تعیین شد و از میزان عناصر غذایی آنها ( فسفر، آهن، روی و منگنز) اندازه­گیری به عمل آمد. ریزغده‌های تولیدی به اندازه‌های مختلف تفکیک شده و عملکرد کل برآورد شده و درصد ماده خشک ریزغده نیز تعیین گردید. نتایج نشان داد که زاد‌ مایة قارچ بر میزان کلونیزاسیون و تمامی صفات اندازه‌گیری شده در سطح احتمال 1% اثر معنی‌دار داشت. اثر نوع رقم صرفاً در مورد آهن و روی تفاوت معنی‌دار نشان نداد. اما در سایر صفات اندازه‌گیری شده در سطح احتمال 1% معنی‌دار شد. با مقایسه میانگین صفات مشخص شد که مایه‌ زنی باگونه  G.etunicatumو مخلوط دو گونه بر شدت کلونیزاسیون ریشه، جذب عناصر غذایی و همچنین تعداد‌ ریزغدة تولیدی اثرات مثبت‌تری نسبت به گونه G. mosseae داشتند. بیشترین میزان جذب فسفر، آهن، روی و منگنز در گیاهچه‌های مایه‌زنی شده با مخلوط دو گونه به دست آمد. بیشترین میزان ریزغده در مایه‌زنی با مخلوط دو گونه قارچ (متوسط تعداد 81/13 عدد ریزغده در گیاهچه) حاصل گردید که نسبت به کاربرد جداگانه دو گونه و تیمار شاهد در سطح 05/0 تفاوت معنی‌دار داشت. با کاربرد جداگانة دو گونه قارچ و نیز مخلوط آنها درصد ماده خشک ریزغده‌ افزایش پیدا کرد که تفاوت­ها با تیمار شاهد در سطح 05/0 معنی‌دار شد. در مجموع مایه‌زنی گیاهچه‌های سیب‌زمینی با دو گونه قارچ میکوریز به صورت جدا و در مخلوط با هم کمک قابل توجهی به جذب عناصر غذایی کرد که به نوبه خود ضمن افزایش زیست توده گیاهی اثرات مثبتی در استقرار گیاهچه‌ها و افزایش راندمان تولید ریزغده در آنها داشت.