شناسایی و تبیین انتخاب های استراتژیک کسب وکارهای بین المللی و داخلی در ورود به بازارهای پلتفرمی دیجیتال در ایران

نویسندگان

1 دانشیار گروه مدیریت بازرگانی، دانشکده مدیریت و حسابداری، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران

2 مدیریت بازرگانی، دانشکده مدیریت و حسابداری، دانشگاه علامه طباطبایی

3 دانشیار دانشکده مدیریت و حسابداری، دانشگاه علامه طباطبائی تهران

4 دانشیار، گروه مدیریت بازرگانی، دانشکده مدیریت و حسابداری، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران

doi
10.22034/jiba.2022.51779.1895
چکیده

در دو دهه‌ی اخیر، بازارهای پلتفرم‌پایه دیجیتال چشم‌انداز تجارت الکترونیک را در سطح جهان تغییر داده‌اند و در ایران نیز سرمایه‌گذاری سرمایه‌گذاران خطرپذیر بین‌المللی و داخلی منجر به شکل‌گیری این بازارهای نوظهور شده است. هدف تحقیق حاضر پاسخ به نیاز پلتفرم‌های جدیدی است که هنوز وارد بازار نشده‌اند، تا با ارائه‌ی مدلی بومی از انتخاب‌ها و عوامل استراتژیک برگرفته از مطالعات میدانی در سطح کشور برای برخورد با چالش‌ها و تعمیق دانش در این حوزه برای آنها راهگشا باشد. در تحقیق حاضر با بررسی دو نمونه‌ی موفق که یک مورد(اسنپ) آن با سرمایه‌گذاری خارجی و مورد دیگر (تپسی) با سرمایه‌گذاری داخلی شکل گرفته است و یک پلتفرم شکست خورده (کارپینو) که با سرمایه‌گذاری داخلی شکل گرفته است، در حوزه‌ی تاکسیرانی آنلاین، ابتدا با استراتژی مطالعه چندموردی و ابزارهای مصاحبه با مدیران ارشد و میانی و جمع‌آوری گزارشات آرشیوی مرتبط، داده‌ها گردآوری شدند و با تحلیل مضمون، تحلیل شدند. سپس با گردآوری داده‌ها از طریق پرسشنامه از میان خبرگان فعال در این حوزه و سپس با بهره‌گیری از روش مدل‌سازی ساختاری تفسیری، مدلی از روابط علّی و معلولی بین این عوامل استراتژیک ارائه شد. نتایج تحقیق نشان می‌دهد که 8 مقوله به عنوان انتخاب‌های استراتژیک در ورود به بازارهای پلتفرمی مطرح هستند که شامل استراتژی‌های توسعه‌ی پلتفرم جدید، زمانبندی ورود، ترتیب ورود، نرم افزار، کسب‌وکار، حل مسئله مرغ و تخم مرغ ، جذب سرمایه‌گذار و قیمت‌گذاری است.