بررسی پیامدهای اقتصادی و اجتماعی بهره‌برداری چوبی جنگل در استان مازندران

نویسندگان

1 استادیار، گروه اقتصاد کشاورزی، دانشکدۀ مهندسی زراعی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ساری

2 دانشیار، گروه اقتصاد کشاورزی، دانشکدۀ مهندسی زراعی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ساری

3 دکتری جنگلداری، دانشکدۀ منابع طبیعی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ساری

doi
10.22034/ijf.2021.127789
چکیده

بهره‌برداری جنگل از مهم‌ترین هدف‌های سیستم مدیریت جنگل است که پیامدهای اقتصادی و اجتماعی مختلفی دارد. هدف این پژوهش، شناسایی، وزن‌دهی و اولویت‌بندی پیامدهای اقتصادی و اجتماعی بهره‌برداری چوبی جنگل با استفاده از نظر خبرگان، کارشناسان متخصص در این حوزه و جوامع روستایی ساکن در حاشیۀ جنگل‌ها بوده است. برای اجرای این پژوهش جنگل‌های تحت مدیریت حوزۀ ادارۀ کل منابع طبیعی استان مازندران (ساری) انتخاب شد. به‌منظور شناسایی پیامدهای مؤثر و مهم اقتصادی و اجتماعی بهره‌برداری چوبی جنگل از پرسشنامۀ محقق‌ساخته استفاده گردید. برای محاسبۀ وزن و اولویت پیامدها نیز به‌ترتیب از تکنیک اِنتروپی و تاپسیس استفاده شد. از تجزیه‌وتحلیل یافته‌های این پژوهش، 12 پیامد مثبت و 8 پیامد منفی از جنبه‌های اقتصادی و اجتماعی برای بهره‌برداری چوبی جنگل استخراج شد که نتایج وزن‌دهی آنها با استفاده از تکنیک اِنتروپی نشان داد پیامد مثبت ایجاد اشتغال با وزن 083560/0 و پیامد منفی هزینه‌های بهره‌برداری جنگل با وزن 125503/0، بیشترین وزن را در میان سایر پیامدهای بهره‌برداری چوبی جنگل به خود اختصاص دادند. همچنین، نتایج اولویت‌بندی پیامدهای مثبت و منفی بهره‌برداری چوبی جنگل با استفاده از تکنیک تاپسیس نشان داد که دیدگاه اقتصادی در هر دو پیامد بیشترین اولویت را به خود اختصاص داد. از این‌رو پیشنهاد می‌شود به پیامدهای مثبت و منفی اقتصادی بهره‌برداری چوبی جنگل در برنامه‌های مدیریتی جنگل توجه بیشتری شود و تنها بر توقف بهره‌برداری جنگل تأکید نشود.