آزمون کاربرد تحلیل داده های شبکه ای در تحلیل سوال
نویسندگان
1 کارشناسی ارشد روانشناسی دانشگاه آزاد اسلامی واحد ابهر
2 استادیار مرکز تحقیقات علوم رفتاری، دانشگاه علوم پزشکی بقیه الله
3 کارشناسی ارشد روانشناسی دانشگاه الزهرا
4 کارشناسی ارشد راهنمایی و مشاوره دانشگاه دانشگاه آزاد واحد تهران شمال
5 کارشناسی ارشد علوم تربیتی دانشگاه آزاد واحد تهران مرکز
doi
10.22054/jem.2017.2787.1086چکیده
چکیده زمینه: تحلیل داده های شبکه ای میتواند در کاربست روشهای روانسنجی که ماهیت شبکهای دارند (مانند تحلیل سوالات)، استفاده شود. هدف: هدف این پژوهش معرفی تحلیل دادههای شبکهای به عنوان یک تکنیک روانسنجی-ریاضیاتی، و استفاده از آن در فرآیند تحلیل سوالات پرسشنامه، میباشد. برای نمونه، نتایج تحلیل سوال از این روش با شاخصهای روانسنجی مرسوم مقایسه میشود. روش: دادهها، از اجرای پرسشنامه رغبت شغلی بدست آمده که مبتنی بر نظریه شخصیتی- شغلی هالند ساخته شده است. این پرسشنامه روی 1000 نفر از دانش آموزان دبیرستانی استان تهران اجرا شده است. دانش آموزان بر اساس نمونهگیری خوشهای و با اخذ مجوز لازم از اداره آموزش و پرورش استان تهران، انتخاب شدند. این دادهها با هدف تحلیل سوالات پرسشنامه رغبتسنج و قبل از مرحلهی هنجاریابی پرسشنامه اتخاذ شدند. یافتهها: معرفی تکنیک تحلیل دادههای شبکهای و الگوریتمهای مربوط به آن و استفاده از آنها به منظور فرآیند تحلیل سوال، یکی از دستاوردهای این مقاله است. مقایسهی نتایج بدستآمده از بکار بردن تکنیک تحلیل دادههای شبکهای و روشهای مرسوم روانسنجی (مانند ضریب پایایی، ضریب تمیز، مقدار آگاهی بر اساس نظریه سوال پاسخ و تحلیل عاملی سوالات) نشاندهندهی انطباق و هماهنگی آنها در تحلیل سوالات پرسشنامه رغبت سنج است. به بیان دیگر، سوالاتی که با استفاده از شیوههای مرسوم تحلیل سوال، مناسب و یا نامناسب تشخیص داده میشوند، همان سوالاتی هستند که در گراف ترسیم شده از طریق تکنیک شبکهای مناسب و یا نامناسب اند. بحث و نتیجهگیری: نتایج بدست آمده از این پژوهش نشان میدهد که میتوان از تکنیک تحلیل دادههای شبکهای به خوبی در حوزهی تحلیل سوالات چه به صورت مستقل و چه در کنار شیوههای مرسوم تحلیل سوال استفاده نمود. مزایای کاربرد چنین تکنیکی علاوه و بر سادگی فهم، تفسیر و شناسایی سوالات مناسب و نامناسب، نقشهی ارتباطی بین سوالات است که میتواند در تحلیل ابعاد زیر بنایی سوالات، مانند تکنیک مقیاسگذاری چند بعدی استفاده شود و تمام نتایج تحلیلی را به صورت یکپارچه و یکجا ارائه دهد.