ارزیابی پایداری زیست محیطی گردشگری در روستاهای هدف استان آذربایجان‌شرقی

نویسندگان

1 استادیار گروه ترویج و توسعه روستایی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز، ایران

2 دانشجوی دکتری توسعه کشاورزی، گروه ترویج و توسعه روستایی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز، ایران

doi
10.22054/tms.2022.66362.2680
چکیده

گردشگری و محیط­زیست وابستگی متقابل دارند. به همین دلیل توسعه و مدیریت گردشگری، به‌گونه‌ای که با محیط سازگار باشد، عامل اساسی در دستیابی به توسعه پایدار به شمار می­آید. هدف از این پژوهش ارزیابی پایداری زیست­محیطی گردشگری در روستاهای هدف استان آذربایجان شرقی بود. این پژوهش ازلحاظ هدف کاربردی و ازلحاظ چگونگی جمع­آوری داده­ها پیمایشی است. جامعه آماری پژوهش سرپرستان خانوارها در چهار روستای هدف گردشگری در استان آذربایجان شرقی بودند (819=N) که با استفاده از جدول کرجسی- مورگان حجم نمونه­ی آماری 265 نفر محاسبه گردید. به‌منظور دستیابی به نمونه آماری در هر یک از روستاهای منتخب از روش نمونه­گیری طبقه­ای متناسب استفاده شد. برای دستیابی به هدف تحقیق در مرحله اول شاخص­های پایداری زیست­محیطی گردشگری با استفاده از روش­ تلفیقی شناسایی شدند. براین­اساس دو شاخص، حفاظت از منابع و تنوع زیستی و مدیریت و سیاست­های محیطی درمجموع با 29 نماگر شناسایی شدند. در مرحله دوم با استفاده از مدل رادار پایداری سطح کلی پایداری زیست­محیطی گردشگری در روستاهای هدف استان آذربایجان شرقی ارزیابی گردید. نتایج تحقیق نشان داد که درمجموع روستاهای موردمطالعه از سطح پایداری زیست­محیطی متوسطی برخوردارند. در بین روستاهای موردمطالعه بیشترین امتیاز پایداری زیست­­محیطی برابر با 585/0 متعلق به روستای توته­خانه و کم­ترین امتیاز برابر با 369/0 متعلق به روستای کندوان بود.