بررسی تغییرات BDNF و آیریزین در عملکرد شناختی به دنبال 6 هفته تمرین تناوبی شنا با شدت بالا در هیپوکمپ موش‌های صحرایی نر بالغ ویستار

نویسندگان

1 استادیار، گروه تربیت بدنی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه بین المللی امام خمینی، قزوین، ایران.

2 استادیار، گروه تربیت بدنی، دانشگاه صنعتی امیرکبیر، تهران، ایران.

3 استادیار، گروه علوم ورزشی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه هرمزگان، هرمزگان، ایران

4 استادیار، گروه علوم پایه، دانشگاه صنعتی همدان، ایران.

doi
10.22034/sbs.2024.451467.1092
چکیده

مقدمه و هدف: آیریزین و عامل نوروتروفیک مغزی به­ عنوان شاخص­های مولکولی درگیر در عملکرد شناختی می­ باشند. پژوهش حاضر به دنبال بررسی اثر شنا با شدت بالا بر تغییرات این دو عامل و عملکرد شناختی می­ باشد.مواد و روش ­ها: روش پژوهش از نوع تجربی بود. 20 سرموش صحرایی نر ویستار (سن 8 هفته، وزن 30 ±250 گرم) پس از دو هفته آشناسازی با محیط استاندارد حیوانات در آزمایشگاه و پروتکل تمرین، به­ طور تصادفی به دو گروه تمرین و کنترل تقسیم شدند. گروه تمرین در شش هفته تمرین شنا با شدت بالا شرکت کرد و 48 ساعت پس از آخرین جلسه­ تمرین، موش ­ها قربانی و بافت هیپوکمپ آن­ها  برداشته شد. برای سنجش بیان ژن آیریزین و BDNF از روش real-time PCR و برای ارزیابی عملکرد شناختی از آزمون آبی موریس استفاده شد. برای تحلیل یافته­ های بیان ژن از آزمون تی مستقل و برای عملکرد شناختی از آزمون کوواریانس در سطح معناداری 0.05>P استفاده شد.یافته ­ها: نتایج نشان داد، شش هفته شنا با شدت بالا موجب افزایش معنادار سطوح آیریزین، BDNF (P=0.001) و بهبود عملکرد شناختی (P=0.001) گروه تمرین نسبت به گروه کنترل شد.بحث و نتیجه‌گیری: سطوح آیریزین و BDNF هیپوکمپ در پاسخ به شش هفته تمرینات شنا با شدت بالا به­ طور معناداری افزایش می ­یابد و این افزایش با بهبود عمکرد آزمون شناختی ماز آبی همراستا بود. از این‌رو به ­نظر می­ رسد بخشی از بهبود عملکرد شناختی متعاقب پروتکل تمرین با تغییرات افزایشی آیریزین و BDNF سلول­ های مغزی رخ داده باشد.