بررسی تأثیر پساب شهری بر پارامترهای شیمیایی، فیزیکی و مکانیکی خاک (مطالعه موردی: منطقه مرکزی شهر مشهد)

نویسندگان

1 استاد گروه زمین شناسی مهندسی

2 استاد گروه زمین شناسی مهندسی دانشگاه فردوسی

3 دانشجو/ دانشگاه فردوسی مشهد

4 دانشگاه فردوسی مشهد

doi
چکیده

آلودگی با پساب شهری یکی از شایع‌ترین انواع آلودگی خاک در مناطق مسکونی و شهری است که اثر قابل توجهی بر پارامترهای فیزیکی و مقاومتی خاک دارد. در این پژوهش اثر پساب شهری بر خصوصیات شیمیایی و مهندسی نمونه‌ای خاک ریزدانه در مرکز شهر مورد بررسی قرار گرفته است. برای این منظور خصوصیاتی نظیر حدود آتربرگ، مقاومت تک محوری و پارامترهای تحکیمی نمونه اولیه و نمونه‌هایی که بصورت مصنوعی با درصدهای مختلفی از پساب آغشته شده است، مقایسه گردیده است. نتایج این پژوهش نشان داد که مقاومت فشاری تک محوری و نشانه فشردگی (Cc) خاک مورد مطالعه با افزایش غلظت پساب ورودی و ایجاد تغییر در سیال میان منفذی افزایش پیدا کرده است در حالی که نشانه خمیری و نشانه تورم (Cs) خاک با افزایش غلظت آلاینده‌ها در خاک کاهش نشان می‌دهند. همچنین غلظت کم پساب در زمان کوتاه تاثیر بیشتری در تغییر خصوصیات خاک داشته است. بررسی تصاویر میکروسکوپ الکترونی نشان می‌دهد زمانی که نمونه خاک با پساب اشباع می‌گردد، لایه‌ای از نمک‌ها به دور ذرات خاک تجمع یافته و سبب افزایش اندازه و سطح دانه‌ها و تغییر در ساختار خاک به الگویی مشابه الگوی دانه‌ای می‌گردد. بنابراین دو عامل زمان و غلظت بر پارامترهای فیزیکی و مقاومتی خاک تاثیر گذار است و تاثیر غلظت نسبت به زمان، شاخص‌تر می‌باشد.