واکاوی جایگاه زنان در گفتمان جنسیتی داعش

نویسندگان

1 دانشگاه علوم پزشکی شهید صدوقی

2 دانشگاه تهران

doi
10.22054/qpss.2018.21448.1610
چکیده

ظهور و گسترش جنبش‌های تکفیری - سلفی از مهم ‌ ترین موضوعاتی است که به جد، توجه تحلیلگران سیاسی و اجتماعی را به خود جلب کرده است. در این بین شاید بتوان گفت که داعش مهم ‌ ترین و تندروترین گروه تکفیری‌ست که جهان تاکنون به خود دیده است. گروه داعش دارای ترکیب بسیار متنوعی از تحصیل ‌ کردگان، بی ‌ سوادان، تبهکاران، متعصبان مذهبی، کودکان، زنان و خارجی‌ها است. بیش از 550 زن مسلمان از کشورهای غربی به داعش پیوستند و تاکنون هیچ گروه افراطی تا این اندازه قادر به جذب و به‌کارگیری این تعداد از زنان غربی نشده است. در این مقاله، با استفاده از روش تحقیق تبیینی و گفتمانی با تمرکز بر رویکرد نظری لاکلائو و موفه و مولفه‌های مستخرج از این رویکرد، تلاش شده است که به این پرسش پاسخ داده شود که زنان در گفتمان داعش از چه جایگاهی برخوردارند و چرا؟ در پاسخ به این پرسش، فرضیه مقاله آن است که در گفتمان داعش بر محوریت دال مرکزی اسلام و تکوین ‌ بخشی به خلافت یا دولت اسلامی، زنان به دلایل یا مولفه‌های گفتمانی همچون: نقش‌آفرینی به عنوان فرزندآوری در راستای امت‌سازی داعش، مادران جهادی برای تحکیم بخشی به امت اسلامی، رهایی زنان مسلمان از جامعه سکولار و انجام عملیات انتحاری و تهدید غرب برای تحقق دولت اسلامی در کنار مردان از نقش و جایگاه بالایی برخوردارند.