فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

دستیابی به راهکارهای استفاده از اطلاعات آب‌وهوا در راستای پیاده‌سازی استراتژی‌های مدیریت ریسک و به‌تبع آن افزایش آمادگی و کاهش آسیب‌پذیری در برابر تغییرات آب‌وهوایی تحت عنوان مدیریت ریسک یکی از چالش‌هایی است که جامعه کشاورزی با آن مواجه است. در این میان، خشکسالی از عمده منابع مخاطره‌آمیز برای سیستم‌های کشاورزی به شمار می‌آید و این تهدید غالباً در شرایط کشت دیم خود را به‌صورت ویژه‌ای نشان می‌دهد. در این پژوهش شاخص خشکسالی در طول دوره رشد گندم دیم و عملکرد آن در منطقه تبریز واقع در شرق دریاچه ارومیه با هدف توسعه مدل مبتنی بر توابع مفصل به‌منظور تعیین احتمالات توأم ریسک عملکرد گندم دیم و وضعیت‌های مختلف خشکسالی مورد بررسی قرار گرفت. بر‌اساس نتایج حاصل، مناسب‌ترین توزیع آماری برای شاخص خشکسالی و عملکرد به ترتیب نرمال و لوجستیک می‌باشد. این توزیع‌ها به‌صورت مشترک در تابع مفصل منتخب کلایتون با شاخص‌های ارزیابی AIC و RMSE که مقادیر آن‌ها به ترتیب -11.10 و 0.036 می‌باشد لحاظ و احتمالات توأم شرایط مورد نظر را ارائه می‌کنند. نتایج نشان داد که احتمال تجمعی رویداد ریسک عملکرد و وقوع خشکسالی به طور کلی در حدود 33 درصد برآورد می‌گردد که با تفکیک احتمال وقوع توأم، منوط به وقوع خشکسالی ملایم، متوسط، شدید و بسیار شدید، مقادیر احتمال رویداد به ترتیب برابر با 18.43، 7.82، 4.26 و 2.32 درصد می‌باشد؛ لذا احتمال وقوع توأم ریسک عملکرد در شرایط مختلف خشکسالی متفاوت بوده و به عنوان رویداد حاد، با شدت یافتن وضعیت خشکسالی، احتمال وقوع توأم نیز کاهش می‌یابد.